اخلاق عبادى(ج2) - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ١٧٨
مثل اينكه انگيزه خدمت رسانى او الهى نباشد، بلكه براى جلب منفعت شخصى خدمت كند. قدمى بر مىدارد تا قدمى برايش برداشته شود. خدمت مىكند تا به نام و نانى برسد و شهرت و مقامى بهدست آورد. يا به اهلش خدمت نمىكند و يا در حين خدمتگزارى موازين اخلاق اسلامى را زير پا مىگذارد.
گاهى نيز شخص خدمتگزار بعد از عمل، آسيب مىبيند و خدمت خود را با به رخ كشيدن، منّت نهادن، اذيت و آزار كردن و ... تباه مىسازد.
اينك بهعنوان نمونه به دو آفت مهمّ خدمتگزارى اشاره مىكنيم:
الف- ريا ريا يكى از آفتهاى عبادت است «١» و خدمتى هم كه براى رضا و خشنودى و تقرّب به خدا باشد نيز عبادت است. بنابراين ريا و نمايش خدمت از آفات خدمتگزارى محسوب مىشود. امير مؤمنان عليه السلام مىفرمايد:
«كُلُّ حَسَنَةٍ لا يُرادُ بِها وَجْهُ اللَّهِ تَعالى فَعَلَيْها قُبْحُ الرِّياءِ وَ ثَمَرَتُها قُبْحُ الْجَزاءِ» «٢» هر نيكى و خدمتى كه بدان خوشنودى خدا اراده نشود، زشتى ريا بر چهره آن مانده و نتيجهاش زشتى پاداش است.
ب- منّت و آزار يكى از نشانههاى خدمت عبادى، آن است كه شخص خدمتگزار كارهاى نيك خود را به رخ خدمت شوندگان نكشد، بر آنان منّت ننهد و اذيّت و آزارشان نرساند وگرنه عمل خويش را پايمال كرده است. حضرت على عليه السلام مىفرمايد:
مَنْ مَنَّ بِمَعْرُوفِهِ افْسَدَهُ» «٣» هر كس با كارهاى نيك خود (بر ديگران) منّت نهد تباهش مىسازد.