اخلاق عبادى(ج2) - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ١٥٨
تعلّقات سخيف مادّىو اوج و اعتلايش در فراخناى عالم ملكوت نقشى تعيينكننده دارد.
متفكّر بزرگ اسلامى، خواجه نصيرالدين طوسى در اين باره مىنويسد:
انسان بايد در اجزا و ذرّات عالم از قبيل كرات آسمانى، ستارگان، حالات، حركات، تأثر و هدف آنها انديشه كند، همينطور در موجودات زمينى از اجرام معدنى گرفته تا گياهان و جانوران و بويژه اعضا و اجزاى وجود انسان كه هيچيك قابل شمارش نيست نيز بينديشد و آنگاه با تفكّر درباره منافع، مصالح و حكمتهايى كه بر وجود هر كدام مترتّب است، بر كمال، عظمت، علم و قدرت آفريننده و ناپايدارى غير او استدلال كند ... و از همين قبيل است تأمّل در تاريخ گذشتگان و چگونگى كوتاهشدن دست آنها از دنيا و رهسپارى ايشان بهديار آخرت؛ بديهى است چنين تفكّرى موجب قطع دلبستگى به غير خدا، وابستگى كامل به حضرت او و تحصيل تقوا مىشود. همچنين مىتوان دامنه تفكّر را قدرى بيشتر گسترش داد، بهگونهاى كهشامل انديشهدر آيات قرآن، روايات معصومينو احكامو مسائلشرعى و دينى نيزبشود. «١» آثار تفكّر نعمت تفكّر از گرانبهاترين نعمتهايى است كه خداوند مهربان به انسان ارزانى داشته است. بهرهگيرى صحيح از اين نعمت ارزشمند، آثار و بركات فراوانى براى ما در پىدارد.
برخى از اهمّ آثار تفكّر عبارتند از:
الف- تحصيل رأى صائب: اوّلين اثر نيكوى تفكّر، به دست آوردن رأى پخته و درست است، زيرا متفكّر هرگز نابخردانه عمل نمىكند. بلكه ابتدا جوانب موضوع مورد عمل را به دقّت مىسنجد و آنچه را صحيحتر تشخيص دهد برمىگزيند و به كار مىبندد.
ارزش اين اثر زمانى آشكار مىشود كه بدانيم درصد فراوانى از انسانها در طول اعصار و قرون متمادى به دليل عدم بهرهگيرى درست از نيروى انديشه، از عبادت آفريدگار جهان روى برتافته، عمر گرانبهاى خويش را در مسير پرستش خورشيد، ستاره، بت، گوساله و ... صرف كرده و مىكنند. اينان اگر به قول حضرت ابراهيم عليه السلام لختى مىانديشيدند كه چنين موجودات حقير و بىارادهاى شايسته پرستش نيستند چهبسا