فرار از جنگ - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٨٦
٣. يادآورى فرجام فراريان يكى ديگر از طرق پيشگيرى از فرار نيروها يادآورى كيفر و فرجام كار فراريان است. همچنان كه در آيات و روايات در فصول قبلى گذشت.
توجه و هشدار دادن نيروها به عواقب سوء اين جهانى و آن جهانى فرار، مىتواند نقش حسّاسى را ايفا كند و توان و بردبارى به نيروها بخشد. بخصوص در آن عدّه از نيروها كه بر اثر ضعف ايمان و غفلت از كيفر سنگين فراريان و حبّ بقاء ويا هر علّت ديگر، از دشمن مىهراسند و از مقابلش مىگريزند.
و تذكر اين نكته كه فرار از جنگ و گريز از آتش جنگ، در حقيقت پناه بردن به حرارت دوزخ است مىتواند آنان را از اقدام به فرار باز دارد.
فرار از جنگ ٨٩ ٥. تشويق و توبيخ ص : ٨٧ پيامبر اكرم (ص) در جنگ احد يكى از مهاجران را ديد كه پا به فرار گذاشته و سپر خود را نيز به پشت انداخته تا از پشت مورد اصابت قرار نگيرد، او را صدا زد و فرمود:
«اى دارنده سپر، سپرت را رها كن و به جهنّم بگريز!» «١» ٤. اعلام نام فراريان يكى ديگر از راههاى جلوگيرى از فرار، اين است كه فرمانده، شخص و يا اشخاص را كه در حال فرار و ترك صحنه نبرد هستند، به نام صدا بزند و آنان را نزد خود فرا خواند و بر بندگى خدا تأكيد ورزد.
هنگامى كه رزمندهاى را شيطان فريب داده و فرار كرد فرمانده او را به نام صدا بزند، شايد منفعل و شرمنده شود و براى حفظ حيثيت و شخصيت خود، از فرار صرف نظر كند. البته ممكن است كسانى هم اين ندا را ناشنيده انگارند و فرار را بر قرار ترجيح دهند.