فرار از جنگ - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٠

٥. همينطور علامه حلّى در «تحرير»، پس از ذكر حرمت فرار و انواع آن مى‌نويسد:
... و چنانچه رزمنده گمان قوى دارد كه اگر مقاومت كند، كشته خواهد شد، باز هم فرار جايز نيست ... و اگر گمان قوى به اسارت خويش هم داشته باشد، سزاوار است به نبرد ادامه دهد تا به شهادت نائل آيد و خويشتن را به دشمن تسليم نكند و به اسارت تن در ندهد. «١» ٦. شهيد اوّل (٧٣٤- ٧٨٦ ه.) مى‌فرمايد:
در صورتى كه دشمنان دو برابر نيروهاى اسلام باشند، فرار از مقابل آنان حرام است. و مسلمانان وظيفه دارند، استقامت كنند. «٢» ٧. مرحوم فيض كاشانى (١٠٠٧- ١٠٩١ ه.) و كاشف الغطاء چون ديگر فقهاء فرار را جز در موارد استثنايى تحريم كرده‌اند. «٣» ٨. فتواى امام خمينى (رضوان اللَّه تعالى عليه):
سٌؤال: فرار از دشمن در كدام صورت، حرام است و در كدام صورت جايز؟
جواب: فرار از دشمن در هيچ حالى جايز نيست. «٤» البته بايد توجه داشت كه سؤالها در زمان جنگ تحميلى بوده است؛ لذا جوابها نيز ناظر به دفاع است نه جنگ ابتدائى.
٩. سيد على طباطبائى در رياض المسائل پس از توضيحى مختصر پيرامون حرام بودن فرار مى‌گويد: