فرار از جنگ - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢١

«قُلْ مَنْ ذَا الَّذى‌ يَعْصِمُكُمْ مِنَ اللَّهِ انْ ارادَ بِكُمْ سُوءً اوْ ارادَ بِكُمْ رَحْمَةً وَ لايَجِدُونَ لَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيّاً وَ لانَصيراً» «١» (اى پيامبر) بگو، كيست كه شما را در قبال خدا نگه مى‌دارد؟ اگر اراده كند، مِحنت و سختى بر شما بفرستد و يا رحمتى بر شما نازل كند. جز خدا دوست و ياورى براى خويش نمى‌يابند.
٤. «انَّ الَّذينَ تَوَلَّوْا مِنْكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ انَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّيْطانُ بِبَعْضِ ما كَسَبُوا وَ لَقَدْ عَفَا اللَّهُ عَنْهُمْ انَّ اللَّهَ غَفُورٌ حَليمٌ» «٢» كسانى (از شما كه هنگام برخورد دو گروه (در جنگ احد) پشت به جنگ كرده و رو به هزيمت و فرار نهادند، شيطان آنان را بواسطه برخى از اعمال زشت و ناشايستشان به لغزش افكنده است. هر آينه خداوند از آنان درگذشت. خداوند آمرزنده و بردبار است.
شأن نزول:
اين آيه ناظر به حوادث جنگ احد (سال سوم هجرى) است. در اين نبرد مسلمانان با استعداد هفتصد نفر، ابتدا بر قواى سه هزار نفرى دشمن پيروز شدند. ليكن به خاطر تخلّف عدّه‌اى از تيراندازان تنگه احد از مقابل دشمن، جنگ چهره ديگرى پيدا كرد و مسلمانان غافلگير شده، بسيارى از آنان فرار كردند. در نتيجه سپاه اسلام ضربات و خسارات سنگينى را متحمّل شد و دشمن توانست خسارت جنگ بدر را تلافى كند.