ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٨ - لزوم معرفت امام (ع) در كنار معرفت خدا
از ناصبيه همگى اقرار به محمد (ص) دارند و در مورد آن حضرت با هم اختلافى ندارند. و همانها در مورد ولايت من اختلاف دارند و آن را جز گروهى اندك انكار مىكنند [و آن گروه همان شيعيانند][١]
مقصود از نبأ عظيم
عَمَّ يَتَساءَلُونَ عَنِ النَّبَإِ الْعَظِيمِ الَّذِي هُمْ فِيهِ مُخْتَلِفُونَ[٢]
راجع به چه چيز از يكديگر سوال مى كنند؟ از داستان بزرگى كه پيوسته در آن اختلاف دارند!
در جنگ صفين در شرايط مناسبى، خود امام اميرالمؤمنين (ع) فرمود:
أنا و الله النبأ العظيم الذى فيه اختلفتم و على ولايته تنازعتم ...[٣]
منم به خدا قسم آن نبأ عظيم كه درباره آن اختلاف كردهايد و در ولايت او به نزاع با هم برخاستيد.
روز قيامت آنچه را كه [اكنون در دنيا] دانستهابد [و عمدا زير پا نهادهايد] آگاه خواهيد شد [ (و به كيفر انكار آن پى خواهيد برد].
يَوْمَ يَنْظُرُ الْمَرْءُ ما قَدَّمَتْ يَداهُ وَ يَقُولُ الْكافِرُ يا لَيْتَنِي كُنْتُ تُراباً»[٤]
روزى كه انسان پيش فرستاده خود را مىبيند (آن روز است كه) كافر مىگويد: اى كاش من خاك بودم! (و زير پاى ابوتراب مىافتادم) البته (نبأ عظيم) به معانى گوناگون تفسير شده. مثلا قيامت، قرآن، اصول عقايد، ولايت و على اميرالمؤمنين (ع) و ...
مسأله ولايت را بايد زنده نگه داشت
از ما هم خواستهاند كه در احياء امرشان كوشا باشيم و مسأله ولايتشان را زنده نگه داريم. از امام ابوالحسن الرضا (ع) منقول است:
رحم الله عبدا احيى امرنا ...[٥]
خدا مشمول رحمت خود قرار دهد آن كسى را كه امر ما را زنده نگه دارد.
گفتم: چگونه كسى امر شما را زنده نگه دارد؟ فرمود:
علوم ما را ياد بگيرد و به مردم ياد بدهد اگر مردم سخنان نيك ما را بشناسند، از ما تبعيت مىكنند.
اميدواريم ان شاء الله ما را هم به همين عنوان در زمره خدمتگزاران آستان اقدسشان بپذيرند كه:
عادتهم الاحسان و سجيتهم الكرم.[٦]
نيكى و احسان از عادات و كرم و بخشش از سجاياى ايشان (معصومين (ع)) است.
لزوم شناخت مقام اقدس و اعلاى امام (ع)
پس قدم اول، اعتقاد به لزوم اصل ولايت در به دست آوردن حقايق دين در دنيا و تأمين حيات ابدى در آخرت است. قدم دوم، معرفت و شناخت مقام اعلا و اقدس امام (ع) است؛ در حد امكان و نبايد اكتفا به اين بشود كه فقط بدانيم اسمش على، پدرش ابوطالب و مادرش فاطمه بنت اسد، مولدش كعبه و مدفنش نجف است و قربان اسمش رفتن و بوسيدن قبرش ثواب دارد والسلام. بلكه تا آنجا كه ممكن است انسان از فضايل و مناقب آن انوار الهى آگاه گردد و موقعيت و منزلت آنها را در نزد خدا بشناسد كه خدا آن بزرگواران را هادى و راهنما و راهبر به سوى خودش مقرر كرده و جز دست به دامن آن مقربان درگاه خدا زدن و با قبول تعليماتشان رو به سوى خدا رفتن راه و وسيله ديگرى وجود ندارد.
من اتاكم نجى و من لم ياتكم هلك[٧]
هر كه به سوى شما آمد نجات يافت و هر كه نيامد، هلاك شد.
لزوم معرفت امام (ع) در كنار معرفت خدا
همانگونه كه معرفت و شناخت خدا در مسير بندگى الزاميست، معرفت امام نيز در همين مسير لازم است. امام
اميرالمؤمنين (ع) مىفرمايند:
اول، معرفت آن كسى را كه عبادتش مىكنيد در جان خود بنشانيد تا اعمالى كه با اعضا و جوارح خويش انجام مىدهيد، تحت عنوان عبادت معبودى كه او را مىشناسيد نافع به حالتان گردد.[٨]
شما نماز مىخوانيد، روزه مىگيريد، انفاقات مالى داريد و ... اينها وقتى نافع به حال شما مىباشد و عبادت به حساب مىآيد كه معرفت حضرت معبود در جان شما نشسته و در حد توانايى خود با صفات جلال و جمالش آشنا شدهباشيد و او را خالق عليم و حكيم و قدير سريع الحساب و شديد العقاب بدانيد. هر جاكه باشيد او با شماست.
هُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ ما كُنْتُمْ.[٩]
او با شماست، هركجا كه باشيد.
يعلم خائنه الاعين و ما تخفى الصدور.[١٠]
از نگاه خائنانه چشم و انديشه پنهان (مغز و قلب) آگاه است
و همه را روز جزا به حساب مىآورد و كيفر و پاداش مىدهد. ميزان، در ارتقا و انحطاط مقامات اخروى معرفت و شناخت است. هر چه درجه معرفت بالا باشد مقام عالى و