ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٩ - دفع شبهات با تولد امام جواد (ع)
هرچه درجه معرفت پايين باشد، مقام نيز نازل خواهد بود.
مقام قرب انسان به ميزان عقل و درك او
نقل شده: مرد عابدى در يك جزيره خوش آب و هوا و سبز و خرم مشغول عبادت بود. فرشتهاى از خدا خواست مقام قرب او را در عالم بالا مشاهده كند. وقتى ارايه شد؛ ديد مقامى بسيار پست و نازل دارد كه تناسب با عبادات شبانه روزى او ندارد! از راز آن جويا شد. دستور رسيد به صورت انسانى متمثل شده، نزد عابد برو و با او هم صحبت شود. آمد و گفت: آمدهام اعمال عبادى شما را از نزديك ببينم. مدتى گذشت و روزى گفت: اينجا چه جاى خوب و سبز و خرم و خوش آب و هوا و داراى اشجار و انهار فراوان است! مرد عابد گفت: بله، من خيلى متأسفم كه چرا خداى من الاغ خودش را نمىفرستد اينجا بيايد و اين همه علفها را بخورد و ضايع نشود و من هم الاغ چران او باشم! فرشته تعجب كنان گفت: خدا كه الاغ ندارد! مرد گفت: عجب اين بندههاى او همه اسب و استر و شتر دارند و او خودش يك الاغ هم ندارد؟!! فرشته فهميد آن مقام پست هم براى اين آدم نابخرد زياد است. آن همه اعمال به صورت عبادت با اين كم عقلى ارزش ندارد.[١]
درباره امام نيز معرفت لازم است تا انسان به مقامات عالى از سعادت ابدى نايل گردد. البته اينجا هم توقع آن نيست كه كسى به كنه و حقيقت امام آن چنان كه هست نايل شود. همانگونه كه در مورد معرفت خدا چنين است و درك حقيقت حق از محالات است. حضرت امام ابوالحسن الرضا (ع) در اين باب فرمودهاند:
امام [از لحاظ موقعيت معنويش] مانند خورشيد تابان است. در عين حال كه تمام عالم را در پوشش نور خود گرفته، ولى خودش در افق است! نه چشمها مىتوانند آن را بىپرده ببينند و نه دستها مىتوانند خود را به دامن وى برسانند.[٢]
آرى:
بيمنه رزق الورى و بوجوده ثبتت الارض و السماء[٣]
آسمان و زمين در پرتو نور وجود او ثابت و برقرار و روزى خوران از كف با كفايت او برخوردارند.
اما در عين حال عقول آدميان از درك جمال وى عاجز و ناتوانند.
عقل بشر عادى كجا و درك مقام اعلا و اقدس امام كجا تا بتواند شأنى از شئون او يا فضيلتى از فضايل او را آن چنانكه هست بيان كند؟!
هم اكنون حضرت ولىعصر (ع) همچون خورشيد در حال تابش و اشراق است. به اذن خدا تمام كائنات را تحت سيطره علم و قدرت خود گرفته و تدبير امور عالم مىكند. ما به اراده اوست كه نفس مىكشيم؛ به اراده اوست كه مىانديشيم و مىفهميم و سخن مىگوييم.
امام، يگانه روزگار است و نظير و بدلى ندارد. تمام فضايل در وجود او يكجا جمع است بدون اينكه از كسى جز خدا اكتساب كمالى كرده باشد بلكه همه چيز از جانب حضرت خالق وهاب به او عنايت شده است.[٤]
مقام شامخ امامان (ع) قابل درك نيست
فرمودند:
ما را رب [و مدير مستقل عالم] قرار ندهيد. آنگاه [پس از تنزل دادن از مقام ربوبيت] در فضل ما هرچه خواستيد بگوييد و مطمئن باشيد كه هرچه بگوييد، به كنه و حقيقت فضل ما نمىرسيد!
زيرا خداوند عزوجل به ما بزرگتر و عظيمتر از آنچه كه به قلب كسى خطور مىكند و به زبان وصف كنندگان شما جارى مىشود عنايت فرموده است.[٥]
در يكى از دعاهاى ماه رجب مىخوانيم:
و مقاماتك التى ... لا فرق بينك و بينها الا انهم عبادك و خلقك فتقها و رتقها بيدك.
خدايا! من اين طور معتقدم كه ميان تو و اولياى تو (امامان) فرقى نيست جز اينكه آنها بنده تو و مخلوق تو هستند و رتق و فتق امورشان به دست توستيعنى همانگونه كه تو، علمت محيط بر همه چيز عالم است و قدرتت نافذ در همه جاى عالم، امامان نيز چنيناند، به اذن تو علمشان محيط بر همه چيز و قدرتشان نافذ در همه جاست. تنها فرقشان با تو اين است كه مخلوق تو هستند و مخلوق در عين حال كه ذاتاً فاقد هرگونه كمال است با اذن تو ممكن است واجد هرگونه كمالى باشد! مخلوق در ذات خود عدم و به اذن خدا موجود است. در ذات خود هيچ و به اذن خدا مىتواند همه چيز باشد. [اى خدا! امامان (ع)] همانا آنان با تمام كمالاتشان بنده و مخلوق تو هستند. گشودن و بستن كارشان به دست
توست.
تويى كه راه را به رويشان مىگشايى و در آن حال همه چيز را مىبينند و انجام همه كار را مىتوانند و تويى كه راه را به رويشان مىبندى و در آن حال از هيچ چيز آگاه نمىشوند و انجام هيچ كارى را نمىتوانند.
دفع شبهات با تولد امام جواد (ع)
مردى خدمت امام رضا (ع) رسيد و گفت: آقا! امام بعد از شما چه كسى خواهد بود؟ چون مىدانيم كه امام رضا (ع) تا اواخر عمرشان فرزنددار نشده بودند. شايد تا سن ٤٧ يا ٤٨ سالگى فرزندى نداشتند و همين مطلب ميان مردم