ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٣٢ - ٦ چه كسانى مصداق اين آيه هستند؟

حكومت امت من بر تمام آنچه در نظر من جمع و پيچيده شد، استقرار خواهد يافت.

همچنين در روايت ديگرى، سليم بن عامر از مقداد بن الاسود نقل مى‌كند كه از رسول خدا شنيدم كه مى‌فرمود:

«ما على ظهر الارض بيت حجر و لا مدر الا ادخله الله كلمة الاسلام ...»[١]

هيچ خانه‌اى از سنگ يا كل بر صفحه زمين باقى نمى‌ماند، مگر اينكه خداوند اسلام را در آن وارد مى‌كند.»

همانطور كه مشاهده مى‌شود در روايات اهل سنت در ذيل اين آيه، به صورت كلى ذكر شد كه زمانى فرا مى‌رسد كه اسلام در سراسر جهان استقرار مى‌يابد، امّا زمان آن و رهبر آن مشخّص نشد. امّا در رواياتى كه در منابع حديثى شيعه وجود دارد، آن را منطبف بر قائم آل محمّد حضرت مهدى (ع) كرده اند.

امام على بن الحسين (ع) در تفسير اين آيه مى فرمايند:

«هم والله شيعتنا اهل البيت، يفعل ذلك بهم على يد رجل منا و هو مهدى هذه الامة و هو الذى قال رسول الله (ص) لو لم يبق من الدنيا الا يوم، لطول الله ذلك اليوم حتى يلى رجل من عترتى، اسمه اسمى، يملأ الارض عدلًا و قسطاً كما ملئت ظلماً و جورا»[٢]

به خدا سوگند اينها شيعيان ما هستند. اين كار به وسيله شيعيان و به رهبرى مردى از ما انجام مى‌گيرد و او مهدى اين امت است و او كسى است كه رسول خدا (ص) فرمود: اگر از دنيا فقط يك روز باقى مانده باشد، خداوند اين روز را به قدرى طولانى مى‌كند تا اينكه مردى از خاندان و عترت من كه نام او نام من است، حاكم مى‌شود و زمين را پر از عدل و داد مى‌كند، همان‌گونه كه از ظلم و جور پر شده بود.

در خاتمه به اميد نزديك شدن چنين روزى، مطلب خود را با زيارتى از امام حسين (ع) كه از امام صادق (ع) روايت شده است، به پايان مى‌بقريم.

خدايا درود و رحمت و بركات خود را بر خاندان پيامبرت بيفزاى. آن خاندانى كه حقشان از بين رفت و در حال ترس زندگى كردند و كوچك شمرده شدند. آنها كه باقيمانده آن درخت پاك و پر نشو و نما و مبارك هستند.

خدايا! سخن آنها را بالابر و حجّت آنها را پيروز كن و درد و شدت و ظلمت باطلها و غم را از آنها دور كن. قلب هاى شيعيان آنها و حزب خودت را بر طاعت و يارى و دوستى آنها ثابت قدم بدار. آنها را يارى كن و در برابر آزارى كه در راه تو مى‌بينند، بهخ آنها صبر عطا بفرما. براى آنان روزهايى برجسته و نمايان و اوقاتى نيك و سعادتبخش قرار ده تا در پرتو آن گشايش براى آنان حاصل شود و پيروزى و اقدار ايشان تحقق يابد، آنچنان كه در كتاب فروفرستاده‌ات براى دوستان خود ضمانت كردى و به حق فرمودى:

«وَعَدَاللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَ لَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضى‌ لَهُمْ وَ لَيُبَدِّلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً يَعْبُدُونَنِي لا يُشْرِكُونَ بِي شَيْئاً وَ مَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذلِكَ فَأُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ.»[٣]

پى‌نوشت‌ها:

[١]. سوره نور، آيه ٥٥.

[٢]. سوره توبه، آيه ١١١.

[٣]. سوره انبياء، آيه ١٠٥.

[٤]. سوره اعراف، آيه ١٢٨.

[٥]. ر. ك: طباطبايى، سيد محمد حسين، تفسير الميزان، ترجمه سيد محمد باقر موسوى همدانى، قم، دفتر انتشارات اسلامى، ج ١٥، ص ٢١٣، تفسير نمونه، ج ١٤، ص ٥٢٨، پيام قرآن، ج ٩، ص ٤٣٦.

[٦]. سوره اعراف؛ آيه ٢٦.

[٧]. سوره ص، آيه ٢٦.

[٨]. سوره نمل، آيه ١٦.

[٩]. سوره ابراهيم، آيه ١٣- ١٤.

[١٠]. سوره حج، آيه ٤١.

[١١]. سوره كهف، آيه ١١٠.

[١٢]. مرحوم علامه طباطبايى كفر در اينجا را به معناى ناسپاسى گرفته‌اند. بنابراين معنى آيه اين مى‌شود: و كسى كه بعد از تحقق اين وعده شكر خدا را نكند، اينها فاسق هستند و از عبوديت خارج شده‌اند. (ر. ك: طباطبايى، سيد محمّد حسين، همان، ج ١٥، ص ٢١٢)

[١٣]. سيد قطب، فى ظلال القرآن، دار احياأ الكتب العربية، ج ١٨، صص ١١٨- ١١٩.

[١٤]. الزمخشرى، الكشاف عن حقايق غوامض التنزيل، بيرون الرالكتاب العربى، ١٤٠٦ ق، ج ٣، ص ٢٥٢.

[١٥]. الامام الفخر الرازى، التفسير الكبير، بيروت، دار احياء التراث العربى، ج ٢٤، ص ٢٥.

[١٦]. آلوسى، روح المعانى، بيروت، دار احياء التراث العربى، ١٤٠٥ ق.، ج ١٨، صص ٢٠٥- ٢٠٧.

[١٧]. علامه طباطبايى، سيد محمد حسين، همان، ج ١٥، ص ٢٢٢.

[١٨]. جمعه العروسى الحويزى، تفسير نوراالثقلين، قم، موسسه مطبوعاتى اسماعيليان، ١٤١٢ ق.، ج ٣، ص ٦١٩.

[١٩]. القرطبى، الجامع لاحكام القرآن، بيروت، داراحياء التراث العربى، ١٤٠٥ ق.، ج ١٢، ص ٢٩٨.

[٢٠]. همان، ج ١٢، ص ٣٠٠.

[٢١]. نور الثقلين، ج ٣، ص ٦٢٠.

[٢٢]. همان، ج ٣، ص ٦١٩.