ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ١٣ - نقش مردم در نسبت با موعود آخرالزمان و ظهور منجى آخرين
نهادن در برابر حكومت مهدى (ع). بايد از همين جاها شروع كرد. اينها همان تمرينهاى فكرى و عملى است كه مى گفتم.
موعود: تحليل شما از ٣١٣ نفرى كه در ركاب امام هستند چيست؟
آيت الله گرامى: ممكن است منظور از اين ٣١٣ نفر، سران باشند، نه همه ياران حضرت، خود ظهور همراه با اعجازهايى است. نه اينكه همه وسايل از غيب آماده مى شود. اما ظهور حضرت با عجايب و غرايبى توام خواهدبود. غير از ظهور خيلى چيزهاى ديگر كه مربوط به ايشان مى شود، معجزه است. خود تولد حضرت همين طور بود. در كتاب «الكامل» ابن اثير و «تاريخ عرب و روم» به قلم فضليوف روسى كه دكتر شعيره ترجمه كرده، آمده است كه در سالهاى ٢٤٤ تا ٢٤٨ ق جنگهايى بين سپاه اسلام و روم شرقى (بيزانس) در گرفت. در آن سالها امام عسكرى (ع) شانزده ساله بودند. امام هادى (ع) ايشان را به خواهرشان، حكيمه خاتون، سپردند. امام زمان (روحى فداه) سال ٢٥٥ تولد يافتند. اين تاريخها كاملا با هم همخوانى دارند. هانرى كربن هم در كتاب «امام المنتظر» اينها را مى گويد، و از مادر حضرت «نرگس خاتون» به شاهزاده رومى ياد مى كند، بعد هم همه قصه را همان طور كه همه شنيده ايم مى گويد. ببينيد اينها قابل پيش بينى و تحليل نيست. يك تقديرى در كار است كه يك خانم از بيزانس بيايد عربستان، آنجا با يكى از فرزندان رسول خدا (ع) ازدواج بكند و ... تقدير چه بوده و چرا اين طور شده است؟ ما نمى دانيم. منظورم اين است كه حيات، غيبت و ظهور حضرت همه اش غير عادى است و اين ذخيره الهى كاملا از طرف خداوند اداره مى شوند.
يكى از مراجع معاصر در سال ١٣٤٣ يا ١٣٤٤ به بنده فرمودند: امام به زودى ظهور مى كنند. من عرض كردم: ولى بسيارى از علايم هنوز ديده نشده است. ايشان فرمودند: همه اين علايم ممكن است ظرف دو سه ماه ظاهر شوند. يعنى اين امكان و احتمال است كه به طور جهشى همه علايم تحقق بيابد و يا ممكن است همان روال طبيعى و تدريجى خود را طى كند. به هر حال انسان كاملى كه زندگى، تولد و همه آنچه به ايشان مربوط است با اعجاز و خرق عادت توام بوده، ظهورشان نيز ممكن است به همين منوال باشد.
موعود: در روايات علايم بسيارى براى ظهور ذكر شده، اما تطبيق آنها هميشه مسأله است. ما بسيارى از اتفاقات زمان خودمان را به علامت ظهور تفسير مى كنيم. اما بايد ابتدا يك معيار و دستگاه معرفتى براى اين تطبيق ها به وجود آورد.
آيت الله گرامى: در تطبيق علايم بايد خيلى وسواس داشت. تعيين مصداق قطعى براى علايم كار آسانى نيست. خيلى از اين تعيين مصداقها، همراه با گرايشهاى فكرى، سياسى است. همين روايت «رجل من اهل قم يدعواالناس الى الحق ...»[١] را تا به حال بر بسيارى از بزرگان تطبيق كرده اند. يك وقتى مى گفتند منظور نواب صفوى است. گاهى با آقاى بروجردى تطبيق مى كردند و اخيرا هم آن را مرحوم امام تطبيق كرده اند. نمى توان در تعيين مصداق قاطعانه سخن گفت.
كسروى در كتاب خود كه درباره مشروطه است مى گويد: در تهران طرفداران استبداد و مشروطه خواهان ميتينگهايى داشتند و هر كدام در آن گردهمايى ها از روايات و آيات براى استحكام و تبليغ خود استفاده مى كردند.
موعود: از وظايف شيعيان در عصر غيبت بگوييد.
آيت الله گرامى: مهمترين وظيفه همان عمل به فرموده امام (ع) است: «و اما الحوادث الواقعه فارجعوا فيها الى رواة احاديثنا فانهم حجتى عليكم و انا حجة الله عليهم»[٢]
در هر مسأله اى بايد رفت سراغ مراجع. احترام به آنان، احترام به ولى عصر (ع) است.
امام در مكاتبه اى كه با «اسحاق بن يعقوب» دارند، مى فرمايند: در «حوادث واقعه» به ايشان (مراجع و روات احاديث) مراجعه كنيد. بعضى گفته اند، مراد امام از حوادث واقعه، روابط سياسى است. حوادث سياسى، جزيى از مسايل دينى ماست. اگر منظور از سياست، اداره كشور به نحو شرعى و دينى است، اين سياست، عين ديانت است، سياستى كه ما آن را نفى مى كنيم، دغل بازيهاى سياستمداران بى دين است.