ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٢٧ - آثار حرص بر مال اندوزى
رسول خدا (ص) فرمودند:
«عبادت كسى كه حرامخوارى مىكند، مانند ساختمانى است كه بر روى شنزارى روان بنا شده باشد.»[١]
بىشك چنين ساختمانى آنچنان سست و لرزان است كه با اندك حركتى فرو ريخته و چيزى از آن باقى نمىماند و اگر هم چيزى از آن بماند، يقيناً فايدهاى براى صاحبش نخواهد داشت. با توجّه به اين روايت شريف و آيهاى از قرآن كريم كه خداوند متعال مىفرمايد:
«مَنْأَسَّسَ بُنْيانَهُ عَلى شَفا جُرُفٍ هارٍ فَانْهارَ بِهِ فِي نارِ جَهَنَّمَ؛[٢]
كسى كه بنياد [امورش] را بر لب پرتگاهى سست و فرو ريختنى نهاده! آن بنا با بناكنندهاش، در جهنّم سقوط مىكند.»
به دست مىآيد كه در فرهنگ قرآن كريم، چنين كسى كه هم عابد است و هم حرامخوار، عبادتش سودى به حال او نخواهدكرد و به زودى خودش به همراه ساختمان عبادتش، به قعر جهنّم سقوط خواهند كرد.
٥. عبادتهايى كه براى آن عذاب مىنويسند
غفلت از طهارت مال و گرفتار شدن به لقمه حرام باعث مىشود كه كارهاى خير را از ما نپذيرند و حتّى به عوض آنها، گناه در نامه اعمال ما ثبت شود.
رسول خدا (ص) فرمودند:
«كسى كه كسبش حرام است، خداوند هيچ كار خيرى را از او نمىپذيرد؛ چه آن كار صدقه باشد چه آزاد كردن بنده؛ حجّ باشد يا عمره و خداوند متعال به عوض پاداش اين كارها، گناه براى او ثبت مىكند و آنچه پس از مرگش باقى مىماند، توشه دوزخ او خواهد بود.»[٣]
امام صادق (ع) فرمودند كه اگر كسى با مالى كه از راه حرام به دست آورده است، عازم حجّ شود، هنگامى كه لبّيك مىگويد، جواب رد به او مىدهند كه لَا لَبَّيْكَ وَ لَا سَعْدَيْكَ و اين نشان از مردودى عمل اوست؛ امّا اگر مال او از راه حلال كسب شده باشد، پاسخ مثبت به او داده مىشود كه لَبَّيْكَ وَ سَعْدَيْكَ و اين نشان از قبولى عمل (قبولى و مردودى عمل مبحثى جدا از صحّت و بطلان عمل است. صحّت و بطلان بر اساس رساله عمليّه است؛ امّا قبول و رد بر اساس صفاتى است كه نوعاً به ميزان تقواى عامل برمىگردد. گاهى اين دو با هم جمع هم مىشود؛ يعنى هم باطل است و هم مردود. گاهى صحيح است؛ امّا از مقبوليت چندانى برخوردار نيست؛ مانند كسى كه روزه صحيحى مىگيرد، امّا در طول روز مرتّب دروغ مىگويد و غيبت مىكند، خواهد بود.»[٤]
٦. محروميت از دوستى امام على (ع)
اميرالمؤمنين (ع) فرمودند:
«كسى كه به حرام، مال مؤمنى را بخورد، هرگز دوستدار من نيست.»[٥]
٧. ورود حرامخوار به بهشت ممنوع
رسول خدا (ص) فرمودند:
«همانا خداوند ورود بدنى را كه از حرام تغذيه كرده، به بهشت ممنوع كرده است.»[٦]
٨. حرامخوار محروم از ديدار و كوثر و شفاعت
آلودگى به لقمه حرام، انسان را در روز قيامت از مصاحبت پيامبر رحمت (ص) و شفاعت خاندان با كرامتش دور مىسازد و در آن لحظات حسّاسى كه جز كرامت اهل بيت (ع) فريادرسمان نخواهد بود، لقمه حرام ما را از اين نعمت بىبهره مىكند.
اميرالمؤمنين (ع) در وصيّت خود به امام حسن (ع) فرمودند:
«به خدا سوگند! به خدا سوگند! به خدا سوگند! كسى كه ذرّهاى مال حرام بخورد، در قيامت از رسول خدا (ص) دور مىافتد و از حوض كوثر نمىنوشد و مشمول شفاعت آن حضرت نمىگردد.»[٧]
آثار حرص بر مالاندوزى
آزمندى و حرص انسان به مالاندوزى، به سبب تصوّر نادرست از زندگى و هدف آن، موجب مىشود تا برخى از انسانها، به هر شكل و وسيلهاى، به مالاندوزى سرگرم شوند. دلبستگى به اندوختن مال و ثروت و عشق به آن، در عمق جان آدمى ريشه دارد و امرى غريزى است[٨] و انسان تمايل شديدى به مال دارد و نمىتواند از وسوسه آن خود را رها سازد؛[٩] امّا اين دلبستگى، برخى را به كارهاى خلاف نيز مىكشاند و اينگونه است كه يك امر طبيعى گرايش و دلبستگى به مال، به عنوان يك خير، به يك آزمندى غيرطبيعى و رذيلت پست