همه چيز را سامان بخشيده‌اى. تو آنى كه در آفريدن عالم شريكى ترا يارى نداده، و در فرمانروائيت دستيارى دست يارى نداشته، و در كار آفرينش تو را شاهد و ناظرى نبوده است. توئى كه چون اراده كنى تحقق آنچه خواهى حتمى است، و چون داورى كنى داوريت بر آئين عدل است، و چون حكم كنى حكم كردنت بر اساس انصاف است. تويى كه مكانى تو را فرا نمى‌گيرد، و سلطه هيچ كس را ياراى مقابله با سلطه تو نيست و هيچ بيان و برهانى تو را درمانده نكرده است.

اصل پنجم: موانع معرفت حق‌

امام سجاد (ع) در دعاى چهل و چهارم از صحيفه سجاديه با اشاره به موانع معرفت حق تَعَالَى شَأنُه، چنين مى‌فرمايد:

«اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِهِ، وَجَنِّبْنَا الْإِلْحَادَ فِي تَوْحِيدِكَ، وَالْتَّقْصِيرَ فِي تَمْجِيدِكَ، وَالشَّكَّ فِي دِينِكَ، وَالْعَمَى عَنْ سَبِيلِكَ، وَالْإِغْفَالَ لِحُرْمَتِكَ، وَالِانْخِدَاعَ لِعَدُوِّكَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ».

بارالها! بر محمّد و آلش درود فرست، و ما را از انحراف در توحيدت، و كوتاهى در ستايش حضرتت، و شك در دينت، و كورى از راهت، و بى‌توجهى به حرمتت، و فريب خوردن از شيطان، دشمن رانده شده‌ات دور ساز.

در اين مقطع از دعا به شش مانع اشاره شده كه چهار مانع نخستين آن معرفتى است و دو مانع ديگر، از موانع عملى است.

در اينجا مجال شرح و بسط تمام اين موانع نيست، و لذا به بيان مختصرى در باره آنها بسنده مى‌كنيم: