«حذف و اضمار» به کار برده شده و امثال این آیات در قرآن فراوان است» [١].
البته آنچه را قرطبی در معنای حدیث به تفصیل بیان کرده درست است و بیشتر دانشمندان هم همان را پذیرفته‌اند؛ بلکه بالاتر، در روایات منقول از پیامبر صلّی اللّه علیه و آله هم قراینی وجود دارد که این برداشت را تأیید می‌کند؛ از جمله اضافه موجود در کلمه «رأیه» است. کلمه «رأی» به ضمیری اضافه شده است که به شخص مفسر بر می‌گردد و «رأیه» یعنی نظر مخصوص به همان مفسر که سعی می‌کند حتی الامکان با ظواهر قرآن آن را توجیه نماید، هر چند این توجیه موجب تحریف در کلام الهی باشد؛ زیرا قرآن برای چنین شخصی اهمیت ندارد و فقط توجیه عملکرد و نظر خودش برایش مهم است و به هر وسیله ممکن سعی در اثبات رأی خویش دارد.
چنین فردی غالبا نسبت کذب به خداوند روا داشته و در مورد آیات الهی آتش جدل را شعله‌ور می‌سازد.
مرحوم صدوق رحمه اللّه از سعید بن مسیّب و او از عبد الرحمان بن سمره [٢] نقل می‌کند که رسول خدا صلّی اللّه علیه و آله فرمود: «خداوند توسط هفتاد پیامبر، بر کسانی که درباره دین خدا به مجادله می‌پردازند نفرین فرستاده است. هر کس درباره آیات خدا جدال کند کافر شده، آنکه قرآن را با نظر خویش تفسیر نماید به خدا نسبت کذب روا داشته و در میان مردم بدون آگاهی از احکام دین فتوا دهد فرشتگان آسمان و زمین او را نفرین کنند، و هر بدعتی گم‌راهی است و فرجام گم‌راهی دوزخ است» [٣].
مرحوم ثقة الاسلام کلینی از امام باقر علیه السّلام روایت کرده که فرمود: «آنچه را می‌دانید بیان کنید و آنچه را نمی‌دانید بگویید: خداوند داناتر است؛ زیرا انسان به علّت تفسیر نادرست آیات، به وادی ژرفی سقوط می‌کند که ژرفای آن بیش از فاصله زمین و

[١] الجامع لاحکام القرآن، ج ١، ص ٣٤- ٣٢.
[٢] عبد الرحمان بن سمرة بن حبیب عبشمی از صحابه بزرگوار پیامبر است، روز فتح مکه اسلام آورد و همراه پیامبر صلّی اللّه علیه و آله در غزوه تبوک شرکت کرد. در فتوحات عراق شرکت داشت و سجستان و بلاد دیگر را در روزگار خلافت عثمان گشود، پس از آن در بصره اقامت گزید و در آنجا برای مردم حدیث نقل می‌کرد. تعداد زیادی از تابعان از وی روایت کرده‌اند. او در سال ٥٠ درگذشت. الاصابه، ج ٢، ص ٤٠١، شماره ٥١٣٤.
[٣] کمال الدین صدوق، ج ١، ص ٢٥٧- ٢٥٦، باب ٢٤، حدیث ١.