مرحوم فیض کاشانی این گونه روایات را که جنبه تأویلی دارد، تفسیر ظاهری تلقی کرده، می‌گوید: «در «اصول کافی» و «تفسیر قمی» و «تفسیر عیاشی» روایاتی بدین مضمون از ائمه وارد شده است که مقصود از ذکر در آیه پیامبر و مقصود از اهل ذکر که باید از آنان سؤال کرد اهل بیت‌اند.- اضافه می‌کند- آنچه از این روایات به دست می‌آید آن است که مخاطب این دستور، مؤمنانند نه مشرکان، و مورد سؤال هم اموری است که در آن، دچار اشکال شده‌اند نه- تنها- اینکه چرا پیامبران از جنس بشرند.- فیض ادامه می‌دهد:- و این سخن زمانی درست است که «وَ ما أَرْسَلْنا» رد بر مشرکین نباشد و یا «فَسْئَلُوا ...» کلامی جدید و بی‌ارتباط با قبل باشد یا آیه از جمله آیاتی باشد که نظمش تغییر کرده است؛ خصوصا اگر «بِالْبَیِّناتِ وَ الزُّبُرِ» را متعلق به «أَرْسَلْنا» بگیریم؛ در نتیجه این بخش، گفتاری خواهد شد در میانه آن دو [جمله معترضه ؛ اما اینکه مشرکان دستور یافته‌اند که از خاندان پیامبر بپرسند چرا پیامبران بشرند نه فرشته- با اینکه ایمان به خدا و پیامبر ندارند-، سخنی بی‌وجه است» [١].
ملاحظه می‌کنید که مرحوم فیض کاشانی برای توجیه این روایات که آن را تفسیر آیه پنداشته، دچار چه تکلفی شده است! اگر او این روایات را تأویل آیه قرار می‌داد و مفهوم عام آیه را از پس پرده ظاهر آشکار می‌ساخت، خود را از این تنگنا نجات می‌داد. چون اعتبار، به عمومیت معنا بستگی دارد نه به خصوصیت لفظ. آری، آیه درباره مشرکان که نادانند وارد شده است تا از اهل کتاب که نزد ایشان دانایند بپرسند و این فرمان عقلایی است که در جهت ملاک و مناط عام است و باید در خطاب و نیز شمول افراد هم عام باشد؛ و بدین گونه از لفظ، عموم استفاده می‌شود و شمول از درون ملاک بیرون کشیده می‌شود؛ و آن را تأویل کلام نامیده‌اند، چون مآل و بازگشت کلام در نهایت به سوی آن هدف است.
٢. آیه «قُلْ أَ رَأَیْتُمْ إِنْ أَصْبَحَ ماؤُکُمْ غَوْراً فَمَنْ یَأْتِیکُمْ بِماءٍ مَعِینٍ» [٢]. عده‌ای این آیه را بر

[١] ر. ک: تفسیر صافی، ج ١، ص ٩٢٥.
[٢] «بگو: به من خبر دهید اگر آب [آشامیدنی شما [به زمین فرو رود چه کسی آب روان برایتان خواهد آورد».
ملک ٦٧: ٣٠.