جزء لا يتجزى، حدوث و قدم، تقدم و تأخر و غيره كشيده مى‌شود؛ و دقيقا در همين بخش يك ناسازگارى ترتيبى در منطق مباحث ديده مى‌شود، چه تمام اين مباحث به وجهى مى‌تواند مقدّم بر بحث علت طرح شود، اگر چه در رشته استطرادى سخن، بيان مى‌تواند به هر جا سوق يابد! سخن شيخ در مقاله دوم، دقيقا از يك ترتيب منطقى تبعيت مى‌كند؛ وى به طور كلى اين بحث را در سه بخش سامان مى‌دهد.

١- اثبات واجب الوجود؛ وى پيش از ورود به اثبات آن، به جايگاه تعريف آن و به اصطلاح بحث «ما شارحه» و «ما حقيقيه» مى‌پردازد، كه در طى آن از صفات واجب يعنى بحث «هل مركبه» گفتگو مى‌كند.

در همين نقطه نيز دوباره تخلّلى در كلام وى به چشم مى‌خورد، زيرا او دوباره در فصل دوازدهم بحث را به اثبات واجب سوق مى‌دهد، حال آن كه پيش از آن، توحيد واجب، بساطت، خيريت و حقّيت وى مورد گفتگو بوده است. و شايد از همين جهت باشد كه در شرح اسفراينى، عنوان مقاله سوم براى اين بخش اتخاذ شده است، چه با تقسيم بحث، گويى به امعان نظر در مباحث سابق پرداخته مى‌شود نه به توالى منطقى با آن.

شيخ پس از بازگشت به بحث اثبات واجب، به جهت نياز بحث، از ابطال دور و تسلسل، سخن مى‌راند و دوباره به صفات واجب باز مى‌گردد و به طور مفصل از كيفيّت تعقّل و علم واجب الوجود گفتگو مى‌نمايد و به طور موجز به ساير صفات مى‌پردازد.