توضيح المسائل - تبريزى، ميرزا جواد - الصفحة ١٢٥
مستحب آنست كه اگر خاك ممكن باشد به چيز ديگر تيمم نكند، و اگر خاك نباشد با ريگ يا كلوخ و چنانچه ريگ و كلوخ هم نباشد با سنگ تيمم نمايد.
(مسأله ٦٩٣) تيمم بر سنگ گچ و سنگ آهك صحيح است، و بنابر احتياط واجب در حال اختيار به گچ و آهك پخته و به سنگ معدن مثل سنگ عقيق تيمم ننمايند.
(مسأله ٦٩٤) اگر خاك و ريگ و كلوخ و سنگ پيدا نشود بايد به گرد و غبارى كه در فرش و لباس و مانند اينها است تيمم نمايد، و چنانچه گرد پيدا نشود، بايد به گل تيمم كند و اگر گل هم پيدا نشود، واجب است بعدا قضاى آن را بجا آورد.
(مسأله ٦٩٥) اگر بتواند با تكاندن فرش و مانند آن خاك تهيه كند، تيمم به گرد باطل است، و هم چنين اگر بتواند گل را خشك كند و از آن خاك تهيه نمايد، تيمم به گل باطل مىباشد.
(مسأله ٦٩٦) كسى كه آب ندارد اگر برف يا يخ داشته باشد، چنانچه ممكن است بايد آن را آب كند، و با آن وضو بگيرد يا غسل نمايد، و اگر ممكن نيست و چيزى هم كه تيمم به آن صحيح است ندارد، لازم است نماز خود را در خارج وقت قضا نمايد.
(مسأله ٦٩٧) اگر با خاك و ريگ چيزى مانند كاه كه تيمم به آن باطل است مخلوط شود. نمىتواند به آن تيمم كند، ولى اگر آن چيز بقدرى كم باشد كه در خاك يا ريگ از بين رفته حساب شود، تيمم به آن خاك و ريگ صحيح است.
(مسأله ٦٩٨) اگر چيزى ندارد كه بر آن تيمم كند، چنانچه ممكن است بايد به خريدن و مانند آن تهيه نمايد.
(مسأله ٦٩٩) تيمم به ديوار گلى صحيح است، و احتياط مستحب آن است كه با بودن زمين يا خاك خشك، به زمين يا خاك نمناك تيمم نكند.
(مسأله ٧٠٠) چيزى كه بر آن تيمم مىكند بايد پاك باشد، و اگر چيز پاكى كه تيمم به آن صحيح است، ندارد، نماز را بنابر احتياط واجب با تيمم بخواند و نيز قضاى آن را بجا آورد.