&gt در حسن معشوق از عیب او غفلت می‌کند که : حب الشی‌ء یعمی و یصم » دوستی هر چیز کور و کر می‌کند . و من عشق شیئا أعشی بصره و امرض قلبه » . هر کس که چیزی را دوست دارد چشمش را معیوب و دلش را مریض می‌کند . ( نهج البلاغه ، خطبه ١٠٧ ) سعدی در گلستان می‌گوید : هر کسی را عقل خود به کمال نماید و فرزند خود به جمال . این اثر سوء با آنچه در متن خواندیم که اثر عشق حساسیت هوش و ادراک‌ است ، منافات ندارد . حساسیت هوش از این نظر است که انسان را از کودکی خارج کرده و قوه را به فعلیت می‌رساند و اما اثر سوء عشق این نیست‌ که آدمی را کودن می‌کند ، بلکه آدمی را غافل می‌کند ، مسئله کودنی غیر از مسئله غفلت است . بسیاری از اوقات اشخاص کم هوش در اثر حفظ تعادل‌ احساسات ، کمتر در غفلت می‌باشند . عشق فهم را تیزتر می‌کند اما توجه را یک جهت و متوحد می‌سازد و لهذا در متن گفته شد که خاصیت عشق توحد است ، و در اثر همین توحد و تمرکز است‌ که عیب پیدا می‌شود و از توجه به امور دیگر می‌کاهد . بالاتر از آن ، نه تنها عشق عیب را می‌پوشاند بلکه عیب را حسن جلوه‌ می‌دهد ، زیرا یکی از آثار عشق اینست که هرجا پرتو افکند آنجا را زیبا می‌کند ، یک ذره حسن را خورشید ، بلکه سیاهی را سفیدی و ظلمت را نور

اگر در کاسه چشمم نشینی

بجز از خوبی لیلی نبینی

و ظاهرا به این علت است که عشق مثل علم نیست که صددرصد تابع معلوم‌ باشد . عشق جنبه داخلی و نفسانیش بیش از جنبه خارجی و عینی می‌باشد یعنی‌ میزان عشق تابع میزان حسن نیست بلکه بیشتر تابع میزان استعداد و مایه‌ عاشق است . در حقیقت عاشق &gt