علوم قرآنى

علوم قرآنى - فرقانی، قدرت‌الله؛ جوان آراسته، حسين - الصفحة ٢٢

ب. معناى اصطلاحى‌ وحى اصطلاحى، ارتباطى معنوى است كه براى پيامبران الهى، جهت دريافت پيام آسمانى از راه اتصال به غيب برقرار مى‌شود. پيامبر، گيرنده‌اى است كه پيام را به واسطه همين ارتباط و اتصال (وحى) از مركز فرستنده آن دريافت مى‌كند و جز او هيچ كس شايستگى و توان چنين دريافتى ندارد.
در قرآن مجيد بيشترين كاربرد كلمه وحى همين معناى اصطلاحى، يعنى وحى بر پيامبران است؛ امّا در كنار آن، معانى ديگرى از وحى نيز استعمال شده كه البته با معناى لغوى آن هماهنگى دارند. نمونه‌هايى از آن موارد، بدين قرار است:
الهام روحانى به ملائكه: «وَ إذْ يُوحى‌ رَبُّكَ إِلَى الْمَلائِكَةِ أَنّى‌ مَعَكُمْ «١»؛ هنگامى كه پروردگارت به فرشتگان وحى كرد كه من با شما هستم.» الهام روحانى به انسان: «وَ أوْحَيْنا إلى‌ امِّ مُوسى‌ أَنْ أَرْضِعيهِ «٢»؛ و به مادر موسى وحى كرديم كه او را شير ده.» وحى به جمادات: «يَوْمَئِذٍ تُحَدِّثُ أَخْبارَها. بِأَنَّ رَبَّكَ اوْحى‌ لَها «٣»؛ آن روز است كه [زمين‌] خبرهاى خود را بازگويد [همان‌گونه‌] كه پروردگارت بدان وحى كرده است.» وسوسه شيطانى: وَ كَذلِكَ جَعَلْنا لِكُلِّ نَبِىٍّ عَدُوّاً شَياطينَ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ يُوحي بَعْضُهُمْ إِلى‌ بَعْضٍ «٤»؛ و بدين‌گونه براى هر پيامبرى دشمنى از شيطان‌هاى انس و جن برگماشتيم. بعضى از آنها به بعضى، براى فريب، سخنانِ آراسته القا مى‌كنند.»؛ «وَ إِنَّ الشَّياطينَ لَيُوحُونَ إلى‌ أَوْلِيائِهِمْ لِيُجادِلُوكُمْ «٥»؛ و در حقيقت، شيطان‌ها به دوستان خود وسوسه مى‌كنند تا با شما ستيزه نمايند.
اشاره: «فَخَرَجَ عَلى‌ قَوْمِهِ مِنَ الِمحْرابِ فَأَوْحى‌ إِلَيْهِمْ أَنْ سَبِّحُوا بُكْرَةً وَ عَشِيّاً «٦»؛ پس، از محراب بر