تعاليم قرآن (ج4) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣١
درس سوم پناه درماندگان أَمَّن يُجِيبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَيَكْشِفُ السُّوءَ (نمل، آيه ٦٢)
(آيا بتها بهترند) يا كسى كه دعاى درمانده را اجابت مىكند، زمانى كه او خدا را بخواند و گرفتارىاش را برطرف سازد.
مضطّر به معناى درمانده و بيچاره است «١» و نيز به كسى گفته مىشود كه از تمام اسباب و عوامل مادى نااميد شده باشد. همچون مريضى كه به تمام پزشكان ماهر رجوع كرده و يقين كرده كه از دست آنان كارى ساخته نيست، يا گناهكارى كه مطمئن است غير از خدا، كسى نمىتواند او را از عذاب نجات دهد.
مصداق حقيقى دعا در صورتى تحقق مىيابد كه دعا كننده از تمام اسباب و عوامل مادى قطع اميد كند و با تمام وجودش متوجه خدا گشته، رفع نيازها و گرفتاريهايش را از او بخواهد؛ معناى «اذا دعاه» (زمانى كه خدا را بخواند) هم همين است، زيرا اگر كوچكترين اميدى به غيرخدا داشته باشد، خدا را به تنهايى نخوانده است. در جايى ديگر آمده است:
ادْعُونى اسْتَجِبْ لَكُمْ «٢» بخوانيد مرا تا اجابت كنم شما را.