ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ١٠ - ناگفته هاى تاريخ جنگ هاى صليبى
نمىتوان گفت، اينكه اهل دين و مذهب و رها كردن قدس بودند، اينها مىآيند، ولى امپراطور روم شرقى نمىداند اينها را چه كند، بعد بهترين راه را اين مىداند كه اينها را آن طرف آب بفرستند. همان آبى كه به آن تنگه بسفر مىگوييم؛ بين تركيه اروپايى و تركيه آسياى صغير. آن منطقه ديگر قلمرو سلاجقه است. اين آب باريكه بين قسطنطنيه و استانبول اين طرفى با آن طرفى تفاوت دارد. بعد از اين با سلاجقه درگير مىشوند. سلاجقه انتظار حمله اينها را نداشتند و بعد ناگزير، حاكم سلجوقى با سپاهى مىآيد و اينها را تارومار مىكند و «ولتر» مفلس كه محرّك اصلى بود، و براى شهادت آمده بود، فرار مىكند.
بدين ترتيب حمله عوام شكست مىخورد. بعد از آن، ٤- ٥ سپاه منظم توسط ٥- ٦ نفر از امراى غرب حركت مىكنند. آنها هر كدام خواستههايى دارند. امپراطور روم از دست اين خواستهها مستأصل است. هر كدام براى خودش يك يلى است و خواستهاى را طلب مىكند. امپراطور ناگزير مىشود اينها را با كشتىهاى خودش به آن طرف آب منتقل كند. از اينجا كشمكش بين صليبيان و سلاجقه آغاز مىشود. جهان اسلام، هنگام حمله صليبيان در تشتّت كامل قرار دارد؛ وجود تفرقه، تبعيض، عدم وفاق در بين آنها به رغم اينكه دشمن الآن دم در است.
هيچ كدام حاضر نيست سازش كند تا حداقل عليه دشمن صليبى كه وارد شده، شورش كنند. مسيحيان صليبى هم از اين نكته خيلى خوب استفاده كردند. همه امرايى را كه در مسيرشان بودند، عليه يكديگر تحريك كردند. تهديد، تطميع، ... متأسفانه فاطميان در مصر، مناطق جنوب شام را گرفته بودند و همزمان با حمله صليبىها، فاطميان آمدند و قدس را گرفتند. بعد هم صليبيان آمدند به نقطهاى در نزديكى انطاكيه رسيدند. يكى از امرا مىگويد، من با شما نمىآيم. لذا اولين اميرنشين صليبى در منطقه آسياى صغير كنار مىنشيند و اين اولين مستعمره صليبيان در منطقه است. همان اميرى كه در فرانسه و رم مدعى است كه مىرود بيتالمقدس را آزاد كند، در اينجا مىبينيم كه چون منافعش اقتضا نمىكند، برمىگردد. امارتى را به او دادند و او هم گفت بروم كه امارت را بگيرم. لذا رفت و امارتى در انطاكيه برپا كرد. بقيه سپاه به سمت شام حركت مىكند. خيلى از امرا هم متأسفانه حاضر مىشوند با صليبىها همكارى كنند، ولى با بقيه مسلمانها- حتى فاطميان- متحد نشوند. فاطميان نامهاى را نزد صليبيان فرستادند كه ما حاضريم با شما عليه سلاجقه وارد جنگ شويم، كه اين پيشنهاد ردّ مىشود.
به هر حال صليبىها مىآيند. كلمه صليبى هم از آنجا آمده است كه اينها روى لباس و كتفشان علامت صليب مىزدند و مىگفتند كه همهشان حامل صليباند. برخى هم مىگويند چون به دفاع از صليب آمده بودند. بالاخره وارد حلب، دمشق و ... مىشوند. اين مناطق هم به سرعت سقوط مىكند. علت