در اين مقاله از رشته تعلقات و آشنايى‌هاى ايرانيان با على (ع) همچون، مدارا در اخذ خراج از ايرانيان- چه در زمان پيامبر (ص) كه به يمن گسيل شد و گروهى از ايرانيان در آنجا مقيم بودند و چه در زمان خلافت خويش- خونخواهى آن حضرت از هرمزان ايرانى، اجراى عدالت در تقسيم بيت‌المال ميان عرب و عجم و از جمله ايرانيان در زمان خلافت، حمايت ايرانيان از على (ع) در جنگ جمل سخن رفته است.

بى‌ترديد موضوع آشنايى ايرانيان با حضرت على (ع) براى هر شيعه‌اى از اهميت و جاذبه بسيارى برخوردار است. حوادث تاريخ ايران و اسلام در دهه‌هاى دوم، سوم و چهارم از سده نخست هجرى، بسترهاى مناسبى را براى آشنايى ايرانيان با آن بزرگ مرد تاريخ بشر فراهم ساخت.

ديدار «الابناء» با على (ع)

به سال دهم هجرى، پيامبر گرامى اسلام (ص) على (ع) را به يمن گسيل داشت تا امور آن منطقه را سامان بخشد و خراج ايشان را جمع آورد. در آن زمان، در يمن طبقه‌اى وجود داشت كه اعراب به آنها «الابناء» و گاه «بنى الاحرار» مى‌گفتند. آنان در جامعه يمن از جايگاه خاصى برخوردار بودند و همواره به آزادگى و شرافت اتصاف داشتند. اينان ايرانى نژادهايى بودند كه اجدادشان از جانب خسرو انوشيروان براى يارى مردم يمن و حميريان تحت ستم حبشيان، به آن ديار اعزام شده بودند و آنان پس از در هم شكستن حبشى‌هاى مهاجم، در همانجا سكنا گزيدند. سال‌ها بعد بر اثر آميزش آنان با ساكنان بومى عرب، همين نسل، يعنى «بنى الاحرار» به معناى «فرزندان ايرانيان» يا «پسران آزادگان» به وجود آمدند. ١

ور على (ع) در يمن در سال دهم هجرى، اين امكان را در اختيار الابناء ايرانى نژاد قرار داد تا از نزديك با سيره انسان‌دوستانه، كريمانه و بزرگوارانه‌اش آشنا شده، از همان‌جا دوستى و محبت او را در دل‌هاى خويش جاى دهند. الابناء پس از آشنايى با على (ع) اسلام آورده، فيروز را از جانب خود به مدينه فرستادند و مراتب ايمان و وفادارى خود را به پيامبر (ص) عرضه داشتند.[١]

فتوحات اسلامى پس از رحلت پيامبر (ص)

پس از رحلت رسول گرامى اسلام، دو اتفاق بزرگ رخ داد كه تأثيرات شگرفى در سرنوشت آينده اسلام و مسلمين داشت:

يكى ماجراى سقيفه و ديگر، پديده فتوحات. بزرگ‌ترين اشتباه و انحرافى كه در سقيفه [صفر سال ١١ ق.] انجام گرفت، تغافل، تجاهل و به فراموشى سپردن واقعه غدير بود. غدير به اهليّت و صلاحيّت على (ع) براى جانشينى رسول خدا (ص) اشعار داشت. اما حوادث سقيفه به گونه‌اى ديگر رقم خورد و با انتخاب ابوبكر به خلافت، به واقع زاويه انحرافى آغاز شد، كه در سال ٦١ ق. با كشتار