عمر با بركت على بن باويه، پدر شيخ صدوق، از پنجاه مى‌گذشت و هنوز فرزندى نداشت و بسيار دوست مى داشت كه خداوند به او فرزند صالحى عنايت كند. از اين رو به حضرت نامه‌اى به وسيله حسين بن روح، يكى از نمايندگان خاص امام زمان (ع) تقاضاى دعا ولى عصر (عج) متوسل شد و طى نامه‌اى به وسيله حسين بن روح- يكى از نمايندگن خاص امام زمان (ع)- تقاضاى دعا كردند تا آن حضرت از خداوند، فرزند صالحى براى او بخواهند.

حضرت ولى‌عصر دعا كردهو براى ابن بابويه نوشتند: «براى تو از خداوند خواستيم دو پسر روزى ات شود كه اهل خير و بركت باشند».

پس از دعاى امام زمان (ع) بود كه ابن بابويه صاحب فرزندى شد كه نامش را محمد نهاد، و بعدها عالمى بزرگ و فقيهى نام آور شد. او همان شيخ صدوق است.

شيخ صدوق دوران كودكى و آغاز جوانى را در دامان علم و فضيلت و تقواى پدر بزرگوارش، على بن بابويه سپرى كرد. صدوق در محضر پدر، علوم و معارف را همراه با تربيت هاى عملى و اخلاقى فراگرفت. پدرى كه در اوج علم و فقاهت و

شهرت، زندگى خود و فرزندانش را از راه مغازه‌اى كوچك در بازار قم، و در نهايت زهد و قناعت مى گذرانيد. خانواده اصيل و اهل علم شيخ صدوق و پرورش يافتن در دامان پدرى فقيه و وارسته از يك سو، و تيزهوشى، زكاوت، حافظه فوق العاده قوى و استعداد ذاتى او از سوى ديگر موجب گرديد در مدتى كوتاه به قله هاى بلندى از كمالات انسانى دست يابد و در كمتر از بيست سالگى هزاران حديث و روايت را با راويان آنها به حافظه بسپارد. استاد صدوق، محمد بن على الاسود، درباره حافظه و اشتياق وافر شيخ صدوق به آموختن مى گفت: اين ميل و اشتياق به علم و دانش كه در صدوق وجود دارد مايه شگفتى نيست زيرا او به دعاى امام زمان (ع) متولد شده است.

خود شيخ صدوق بارها مى كرد: من‌به دعاى‌صاحب الامر (ع) متولدشده‌ام.

شيخ صدوق در سه زمينه روايت، مباحث كلام و فقه، برجسته و ممتاز بوده است.

صدوق، اين عالم بزرگ و محدث گران قدر كه يك سوم از دوران حياتش را در دوره غيبت صغرى مى زيست، تأليفات‌

با ارزش بسيارى از خود به جا گذاشت. شيخ طوسى در اين باره مى نويسد: «او سيصد كتاب تأليف كرده است. برخى از

مهم ترين آثار ايشان عبارتند از:

١. من لا يحضره الفقيه (دومين كتاب از چهار كتاب روايى معتبر شيعه در زمينه احكام الهى و فقه)،

٢. علل الشرايع (درباره فلسفه احكام و علت تشريع آنها)،

٣. كمال الدين و تمام النعمة (درباره اثبات وجود امام زمان (ع) و غيبت طولانى آن حضرت از نظر عقلى و نقلى كه به دستور و با تأكيد آن حضرت اقدام به نوشتن اين اثر نمود)،