ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٢٠ - رهبرى؛ خلافت يا امامت

رهبرى؛ خلافت يا امامت‌

علامه سيّد مرتضى عسكرى‌

پس از وفات پيامبر (ص) تا به امروز، دو مكتب در عالم اسلام وجود داشته است:

١. مكتب امامت؛

٢. مكتب خلافت.

مكتب خلافت مى گويد: پيشوا و زمامدار انتخابى است. اما مكتب امامت مى گويد: پيشوا و زمامدار امت همان اوصياى پيامبرند و اين امر انتصابى است، نه انتخابى.

آن گروه كه مى گويند تعيين پيشوا براساس انتخاب مى باشد، معتقدند كه اين انتخاب به دست مردم انجام مى گيرد، و بعد از پيامبر اين مردمند كه زمامدار را انتخاب مى كنند.

اما مكتب امامت مى گويد كه تعيين پيشوا (اوصياى پيامبر) از طريق انتصاب است، و اين انتصاب از طرف خداست، نه از جانب پيامبر (ص) و نه از جانب مردم. خداوندمتعال پيشوا را منصوب مى كند، و پيامبر (ص) تعيين و انتصاب الهى را به مردم تبليغ مى نمايد.

اينك پس از آغاز بررسى تفصيلى نظريات دو مكتب، لازم است دو نكته را در اين مقدمه يادآور گرديم:

١. دانشمندان مكتب خلافت كتابهايى دارند كه در آن قانون و راه و روش تشكيل حكومت، واجبات اين كار، وظايف حاكم، حقوق دولت اسلام بر مردم، و حقوق مردم بر دولت اسلامى و اين كه والى و وزير را به چه شكل بايد انتخاب كرد، امام جمعه و قاضى چگونه تعيين مى شود، ماليات به چه نحو گرفته مى شود، زكات و خراج و جزيه چه اندازه‌