از اين موارد كه بگذريم در موارد ديگرى امام، عليه‌السلام، از اصول و مبانى و اركان دين دفاع مى‌كردند و جلوى هرگونه انحراف و فسادى را مى‌گرفت كه از آن جمله است منصرف كردن اسحاق كندى فيلسوف عراق از تصميم خود درباره تأليف كتابى (به خيال خود) در تناقضات قرآن.[١]

زمينه‌سازى غيبت امام عصر، عليه‌السلام‌

يكى از مهمترين ابعاد فعاليت‌هاى امام يازدهم، عليه‌السلام، آماده سازى جامع شيعه براى غيبت آخرين حجت حق، حضرت بقى‌الله‌الاعظم، عجل‌الله تعالى‌فرجه، است. اين جهت، از زمان امام هادى، عليه‌السلام، به طور عملى شروع گرديد. زيرا قسمت زيادى از عمر امام هادى و عسكرى، عليهماالسلام، در زندان و تحت مراقبت مى‌گذشت و ارتباط و ملاقات مسلمين و شيعيان با آن بزرگواران ميسر نبود. و اين خود شايد لطفى باطنى از جانب حق بود كه شيعيان و مسلمانان به تدريج با غيبت حجت خدا و نديدن او انس بگيرند و يكباره در اثر غيبت كلى امام وحشت نكنند و دين خود را حفظ نمايند.

علاوه بر اين امام عسكرى، عليه‌السلام، تنها به عده‌اى خاص و قليل از شيعيان و يا عده‌اى كم از ديگران به منظور اتمام حجت، فرزند خود امام مهدى، عجل‌الله تعالى‌فرجه، رانشان مى‌دادند و اين به همان منظورى بود كه ذكر گرديد.

قسمت مهمى از اين امر را امام، عليه‌السلام، با احاديث و فرمايش‌ها و نامه‌هاى خود محقق مى‌فرمود: از آنجا كه بيان تفصيلى اين مطلب مجال وسيعى مى‌خواهد در اينجا به ذكر يك نامه از حضرت عسكرى، عليه‌السلام، در اين زمينه اكتفا مى‌كنيم. اين نامه را حضرت به ابوالحسن على‌بن‌الحسين‌بن بابويه قمى مرقوم فرمودند:

عليك بالصبر و انتظار الفرج. قال النبى، صلى‌الله‌عليه‌وآله: أفضل أعمال امتى اًّنتظار الفرج، و لا يزال شيعتنا فى حزن حتى يظهر ولدى الذى بشر به النبى يملأ الأرض قسطاً و عدلًا كما ملئت جوراً و ظلماً فاصبر يا شيخى يا اباالحسن و أمر جميع شيعتى بالصبر فاًّن الأرض لله يورثها من يشأ من عباده و العاقبة للمتقين والسلام عليك و على جميع شيعتنا ...[٢]

بر تو باد به صبر و انتظار فرج، چرا كه پيامبر خدا، صلى‌الله‌عليه‌وآله، فرمود: برترين اعمال امت من انتظار فرج است. و پيوسته شيعيان ما در غم و اندوه خواهند بود تا فرزندم (مهدى) ظاهر شود. همو كه پيامبر خدا وعده فرموده كه زمين را پر از عدل و داد خواهد كرد همانگونه كه پر از ظلم و جور شده باشد. اى شيخ بزرگوار من خود صبر كن و تمام شيعيان مرا نيز امر به صبر (در برابر سختى‌ها، مبارزات، شهادت‌ها و ساير مشكلات در راه خدا) بنما؛ چرا كه زمين از آن خداست و (حكومت) آن را به بندگانى كه خود بخواهد، خواهد داد. و عاقبت از آن تقوى‌پيشگان است. سلام بر تو و همه شيعيان باد ...

آرى و اين ايام امام يازدهم حضرت عسكرى، عليه‌السلام، به همه ماست: صبر و انتظار فرج. صبر در مقابل ناملايمات و سختى‌هاى دوران غيبت و انتظار فرج امام عصر، عجل‌الله تعالى‌فرجه، كه به گفته رهبر كبير انقلاب انتظار قدرت اسلام است.

پى‌نوشت‌ها:

[١]. ر. ك: المجلسى، محمدباقر، جلاةالعيون.

[٢]. كلينى: محمدبن يعقوب، اصول كافى) با ترجمه (، ج ٢، ص ٤٣٩- ٤٤٣.

[٣]. المجلسى، محمدباقر، همان، ج ٥٠، ص ٢١٣ و ٢٥٤.

[٤]. همان.

[٥]. كلينى، محمدبن يعقوب، همان، ج ٢، ص ٤٤٠.

[٦]. قمى، شيخ عباس، منتهى الامال، باب ١٣، فصل ٣ و ٢.

[٧]. همان.

[٨]. همان.

[٩]. كلينى، محمدبن يعقوب، همان، ج ٢، ص ٤٣٦ و ٤٤٣؛

المجلسى، محمدباقر، بحارالانوار، ج ٥٠، ص ٢٤٩؛

[١٠]. قمى، شيخ عباس، تتمةالمنتهى، ص ٣٤٧.

[١١]. الًّاربلى، ابوالحسن على‌بن عيسى كشف‌الغمة، ج ٢، ص ٤٢١.

[١٢]. ابن شهر آشوب، مناقب، ج ٤، ص ٤٢٥.