ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٤٢ - منابع زيارت ناحيه مقدّسه
مقدّسه، مزار كبير شيخ مفيد مىباشد.[١]
٢. مزار كبير ابنمشهدى:
دومين منبع زيارت ناحيه مقدّسه كتاب «المزار الكبير» تأليف ابوعبدالله محمّدبن جعفر مشهدى، مشهور به ابنمشهدى متوفّاى بعد از ٥٩٤ ه-. ق. مىباشد.
ابنمشهدى زيارت ناحيه مقدّسه را در اين كتاب گرانسنگ، به اين تعبير آورده است:
زيارت ديگرى براى روز عاشوراى حضرت اباعبدالله حسينبن على عليه السلام از سوى ناحيه عليه السلام به يكى از ابواب، بيرون آمده است.[٢]
ابنمشهدى در اين كتاب ملزم شده كه منحصراً ادعيه و زياراتى را نقل كند كه از طريق راويان موثّق با سند متّصل به امامان عليه السلام روايت شده باشد.[٣]
ابنمشهدى شخصيّت بزرگ و چهره تابناك در ميان بزرگان جهان تشيّع مىباشد كه به چند نمونه از سخنان بزرگان درباره او اشاره مىكنيم:
١. شهيد اوّل در اجازهنامهاش به شيخ شمسالدّين ابوجعفر محمّدبن تاجالدّين، طريق خود را به كتابهاى نجيبالدّين ابننما (پدر ابننما، مؤلّف «مشير الاحزان») دانسته و چنين مىنويسد:
همه تأليفات شاذانبن جبرئيل را از طريق نجيبالدّين ابننما، به واسطه شيخ سعيد امام ابوعبدالله محمّدبن جعفر مشهدى (ره) نقل شده است.[٤]
شهيد با آن جلالت قدرش، از ايشان به عنوان شيخ، سعيد و امام تعبير كرده و در پايان طلب مغفرت نموده است.
همچنين شهيد، طريق خود را به كتابهاى نجيبالدّين محمّد از طريق شيخ سعيد ابىعبدالله محمّدبن جعفر مشهدى بيان مىكند؛[٥]
٢. صاحب «معالم» در اجازه كبيرهاش، طريق خود را به شيخ سعيد ابوعبدالله محمّدبن جعفر مشهدى، براى روايات و كتابهايش بيان مىكند؛[٦]
٣. شيخ نجمالدين ابننما، صاحب كتاب «منيز الاحزان»، كتاب «مقنعه شيخ مفيد» را از پدرش نجيبالدّين محمّد، از ابن مشهدى روايت كرده و گفته است:
محمّدبن جعفر ابنالمشهدى، پيش از آنكه به بيست سالگى برسد، كتاب مقنعه را بر شيخ بزرگوار ابومنصور محمّدبن حسنبن منصور نقّاش موصلى قرائت كرده است.[٧]
٤. ابنالمشهدى از مشايخ روايى شيخ نجيبالدّين محمّد مىباشد كه محقّق كركى در حقّ او فرموده است:
اعلم مشايخ محقّق حلّى در فقه اهلبيت عليه السلام، محمّدبن نماى حلّى مىباشد.[٨]
٥. علّامه مجلسى، كتاب ابنمشهدى را در ليست «مصادر بحارالانوار» ثبت كرده و فرموده:
سيّدبن طاووس بر آن اعتماد كرده و ستايش نموده است.[٩]
و در مقام توثيق مصادر فرموده:
از كيفيّت اسنادش معلوم مىشود كه كتاب معتبرى است و هر دو سيّدبن طاووس[١٠] بسيارى از روايات و زيارات را از آن اخذ كردهاند.[١١]
٦. شيخ حرّ عاملى در حقّ او مىنويسد:
فاضل، محدّث و صدوق بود. آثار تأليفى دارد و از شاذانبن جبرئيل قمى روايت مىكند.[١٢]
٧. محدّث نورى از آثار ابنمشهدى ياد كرده و مىنويسد:
از آثارش معلوم مىشود كه در زمره فقيهان بوده و آنچه در اين اثرش به وديعت نهاده، مورد اعتماد و استناد است و همه زياراتى كه در آن آورده، همهاش از معصوم رسيده است؛