ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ١٧ - شاخص هاى مفهوم سرمايه دارى
گرفتار مد هست، امّا همه جامعه و جوانان ما مبتلا نشدهاند. درصد نسبت آنهايى هم كه مبتلا شدهاند به آنان كه گرفتار نشدهاند، به يك اندازه نيست. درصد و نسبتهايشان متفاوت است و در مقايسه با كلّ جامعه در حدّ اكثريّت نيستند و الّا از ما چيزى باقى نمانده بود. همين كه مردم ما نسبت به «فلسطين» و «پاكستان» و ... حساسيّت نشان مىدهند و حضور چشمگيرى در مراسمهاى مذهبى دارند، نشان دهنده اين است كه مردم هنوز به ارزشها پاى بندند، ولى در عين حال ماجراهاى سال گذشته را عدّهاى رقم زدند كه اهل مدگرايى در پوشش و مصرف و خوراك و ... بودند. به سبب سلطه تفكّر و فرهنگ سرمايهدارى در ميان ما و وجود آن طبقه سكولار و تهاجم فرهنگى فوق شديدى كه وجود دارد و اينكه هنوز ما نتوانستهايم مقابلهاى جدّى با آن داشته باشيم و دلايل ديگر، روند و سرعت گسترش مدگرايى به خصوص در طبقه متوسط و لايههاى مرفّه سرمايهداران در ميان ما خطرناك است. مدگرايى در جهان هم كه انسانها را كاملًا پوك كرده است.
\* براى بهبود اين وضعيّت چه بايد كرد؟
\* خيلى كارها. فكر مىكنم ما بايد به سمت تدوين يك استراتژى سياسى- فرهنگى مبارزه با تهاجم فرهنگى و جنگ نرم برويم. بايد يك ستاد فرماندهى مشترك در عرصه فرهنگ و زير نظر مقام معظّم رهبرى يا نماينده ايشان تشكيل و تجمّعى ميان نيروهاى فرهنگى انجام شود؛ مانند ايّام جنگ كه گاهى احساس مىشد لازم است قرارگاه مشتركى ميان نيروهاى مشترك جنگى تشكيل بدهيم. بايد الآن هم همه نهادهاى فرهنگى زير يك سقف واحد جمع شده و بر اساس يك استراتژى واحد فرهنگى با دشمن مقابله كنند. اين جنگ سياسى فرهنگى كه ما با آن مواجهيم يك جنگ بسيار پيچيده و جدّى است و احساس مىشود بسيارى از نهادها و جريانهاى فكرى و فرهنگى به رغم گستردگى و تنوّعى كه دارند، اصلًا اين جنگ را نفهميدهاند، ابعاد آن را نمىشناسند، فاقد آن خودآگاهى و بنيانهاى نظرى روشن براى مقابله با اين جنگ هستند و الآن يك استراتژى واحد، روشن، مدوّن، منسجم و مبتنى بر يك خود آگاهى انتقادى برخواسته از باورهاى دينى عليه غرب مدرن اصلًا وجود ندارد كه بتواند نيروها را سازمان داده و وحدت ببخشد و ما را در اين مبارزه فرهنگى، سياسى پيروزكند. اين مبارزه براى سرنوشت فرهنگ و نظام ما، جمهورى اسلامى، تشيّع و مسلمانان در منطقه و جهان، حسّاس، مهم و كليدى است و قبل از هر چيز اين تمركز لازم و ضرورى است. بعد از آن، به نظر من بايد دو كار اساسى بكنيم و اگر اين دو حركت را انجام ندهيم، در آينده با مخاطرات جدّى روبه رو خواهيم شد:
١. انقلاب اقتصادى: بايد يك سرى اصلاحات اقتصادى جدّى در زمينه مبارزه با سرمايهدارى بزرگ سكولار ليبرال در ايران صورت بگيرد؛ حتّى اگر نمىخواهيم اين سيستم سرمايهدارى را براندازيم، بايد اصلاحات جدّى با ساختارى عدالتطلبانه در آن انجام بدهيم. اگر اين كار را نكنيم، رشد فرهنگ سرمايهدارى متوقّف نخواهد شد؛
٢. انقلاب فرهنگى در فرهنگ عمومى و آكادميك ما؛ اگر در نظام دانشگاهى ما مسئله علوم انسانى حل نشود، ما همچنان خروجىهاى تكنوكرات بوروكرات تابع فرهنگ مدرن و مد و سرمايهدارى از دانشگاهها خواهيم داشت. بدون مبارزه با مشهورات حاكم بر نظام دانشگاهى كشور و رواج فرهنگ سرمايهدارى در فرهنگ عمومى كشور نمىتوانيم بر اين مسئله فائق آييم. مبارزه ما نبايد تنها سلبى باشد و بايد تغذيه فكرى دينى، اسلامى و معنوى و توانمند به جامعه داشته باشيم. بايد شبهات را پاسخ داد و در عرصه فرهنگ حالت تهاجمى گرفت و به نقد بنيانهاى نظرى غرب مدرن پرداخت و اركان اين فرهنگ را مورد سؤال و حمله قرار داد. اين كار شدنى است و ظرفيّتهاى آن وجود دارد. مراكزى كه بايد در اين عرصه فعّال باشند، نيستند و در عين حال غافلند يا به خنثى كردن اين دست حركتها مىپردازند. اين مراكز عبارتند از: رسانه ملّى، نظام دانشگاهى كشور و نظام آموزش و پرورش. بايد اصلاحات جدّى در اين سه جا اتّفاق بيفتد. غربشناسى جدّى تهاجمى بايد از همان سالهاى اوّل دبستان به دانش آموزان ما تدريس شود. نقّادى بنيادهاى تفكّر غربى و نظام سياسى- فكرى، اجتماعى و فرهنگى غرب در نظام دانشگاهى ما گنجانده و به فرهنگ عمومى ما ارائه شود. رسانه ملّى بايد از اين حالت يله و بىبرنامه فعلى خود بيرون بيايد؛ رسانه ملّى الآن به نحوى عمل مىكند كه گويا اصلًا جنگ رسانهاى و فرهنگى را قبول نكرده و براى اين جنگ، بسيج، بيدارى و هوشيارى نيست، البتّه اين غير از موارد متعدّدى است كه به فرهنگ خودى ما ضربه و لطمات جدّى مىزند. بسيارى از برنامههاى شبكههاى مختلف، حتّى در حدّ اجرا، وابسته به جريانهاى روشنفكرى و قائل به مشهورات اومانيستى است. نمىگويم قشرى گرايى حاكم شود؛ بلكه بايد به تفكّر نقّادانه و خودآگاهى انتقادى بر اساس مبانى اصيل اسلامى خودمان برسيم.
البتّه مكمّل همه اينها اين است كه بايد نظام سياسى در مسير اراده ولايى قرار بگيرد و اگر همچنان نفوذ سكولارهاى نهان روش و ليبرالهاى منافق در اركان سياسى كشور ادامه پيدا بكند، ما با فتنهها و خطرات عديدهاى روبه رو خواهيم شد.
\* باز هم از وقتى كه در اختيار ما قرار داديد، سپاسگزاريم.