سلوك عرفانى در سيره اهل بيت - البحرانى، الشیخ حسين؛ مترجم علی شیروانی - الصفحة ١٠٣ - سيره معصومان در مدارا با مردم

عايشه گفت: اى رسول خدا! با آنكه از او به بدى ياد كردى، با چهره‌گشاده از وى استقبال نمودى؟!

پيامبر فرمود: از بدترين بندگان خدا كسى است كه [مردم‌] به خاطر بد زبانى و ناسزاگويى او از هم‌نشينى وى كراهت دارند.

تمامى اينها [مواردى‌] از مداراست كه يك نوع تقيه است. در ستايش تقيه روايات فراوانى وارد شده است، تا آنجا كه در تفسير آيه: إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْ،[١] فرموده‌اند: مراد تقيّه است؛ و در اين‌باره روايتى كه در كافى از حماد بن واقد نقل شده، تو را بس است. حماد مى‌گويد: در ميان راه با امام صادق ٧ مواجه شدم، از وى روى گرداندم و گذشتم. سپس خدمتش رسيدم و عرض كردم: قربانت گردم، من شما را ملاقات مى‌كنم و رو مى‌گردانم، زيرا نمى‌خواهم شما را به رنج اندازم. امام فرمود:

خدايت رحمت كند، ولى ديروز فلان جا، مردى مرا ديد و گفت: عليك السلام يا ابا عبد الله! او كار خوب و شايسته‌اى انجام نداد.

دقت كن كه چگونه شخصى با ترك سلام و به واسطه ملاحظه شرايط [و رعايت آن‌] سزاوار آن گشت كه امام ٧ برايش طلب رحمت نمايد، و ديگرى به دليل‌

[١] - حجرات/ ١٣: همانا گراميترين شما نزد خداوند با تقواترين شماست.