و على آله الأخيار المصطفين الأبرار، عطف است، بر على الدّليل، اصل آل أهل بوده به دليل بناى تصغير او بر أهيل و التصغير يرد الشي‌ء إلى أصله. [٢] آل در اصل به معنى اهل و اقارب است لكن استعمال مى‌شود در اشراف از اقارب و مراد در اينجا اهل بيت عصمت است كه ائمّه عليهم السّلام باشد و هر كه صحيح شود، نسبت باطنيّه او با باطن نبى صلى اللّه عليه و آله از اهل او خواهد بود كما قال: «السّلمان منّا أهل البيت» [٣].

الطاهرين باما بعد، اوصاف آل هستند و در او اشاره است به عصمت ايشان و ملخّص حقّ القول فيه، طاهر و منزّه بودن است از هر عيب و نقصى از حيث بدن و ادراك و تبليغ و فتوى و احوال و افعال پس عارض نشود سهو و نسيان و خطا و سر نزند معاصى و ما لا ينبغ، [٤] «انّما يريد الله ليذهب عنكم الرّجس اهل البيت و يطهّركم تطهيرا» [٥] به مراتبها و تمام اين‌ها راجع است به كمال قواى علاّمه و عمّاله و قوّت آنها و شرف آنها فاحاطوا بذلك جميع الكائنات علما و سلطانا. [٦] يعنى: و رحمت نازل كن بار الها بر آل نبى كه طاهرند از هر عيب و نقصى و خير خواهند و برگزيدگان حقّند و نيكوكار هستند، صلوات اللّه عليهم اجمعين.

______________________________ [١] شايد منظور مؤلّف قدس سره مجاز مركّب باشد كه با علاقه مشابهت در غير ما وضع له استعمال مى‌شود، آن را استعاره تمثيليّه (و تشبيه تمثيلى) گويند.

[٢] قاعده صرفى است كه ريشه و اصل كلمه را از راه تصغير مى‌توان به دست آورد. مثلا: ماء را بر مويه و نار را بر نويره تصغير و بر مياه و ... جمع بسته‌اند.

[٣] مرحوم محدّث قمى، منتهى الآمال، ج ١- ١٤٥، رسول خدا فرمود: سلمان بحر لا ينزف و كنز لا ينفد، سلمان منا اهل البيت يمنح الحكمة و يؤتي البرهان.

[٤] يعنى آنچه سزاوار و شايسته انجام دادن است.

[٥] احزاب- ٣٣: خداوند فقط مى‌خواهد پليدى و گناه را از شما اهل بيت دور كند و كاملا شما را پاك سازد.

[٦] در كتب كلامى ثابت شده است كه ائمّه عليهم السّلام به دليل كمالات نفسانى و بدنى از ديگران افضلند (شرح تجريد، مقصد پنجم).