اخلاق اقتصادى - الهام نیا؛ وفا؛ مقدس نیا - الصفحة ٧٠ - تاثير بهرهبردارى صحيح از ثروت در اخلاق
ونيز مىفرمايد:
«خَيْرُ الْأَمْوالِ ما أَعانَ عَلَىالْمَكارِمِ»[١]
بهترين اموال آن است كه بر مكارم (و كارهاى خير) يارى كند.
همان گونه كه بهرهبردارى از ثروت در راههاى نادرست و غيرمجاز مانند مصرف آن در كارهاى حرام، ستيزه جويى با دين خدا و رهبران الهى، عيّاشى و خوشگذرانى- روحيات پليد انسانى و روح آلوده به رذايل اخلاقى او را آشكار مىكند، بهره بردارى ازثروت در راههاى صحيح نيز گوهرهاى پاك انسانى مانند شرافت، جوانمردى، سخاوت، عفّت، صبرو غيرهرا ظاهر مىكند. چنانكه اميرمؤمنان ٧ فرمود:
«الْمالُ يُبْدى جَواهِرَ الْرِّجالِ وَ خَلائِقَها»[٢]
مالهاى گوهرهاى مردان وطبيعتهاى آنان را ظاهر مىكند.
چون بهرهبردارى ازمال در هر يك از راههاى ياد شده ممكن است اثر مخصوصى بر اخلاق داشته باشد، ازاين رو، به خاطر رعايت اختصار فقط به دوحديث ازامام على (ع) درباره بذل وبخشش و رسيدگى به بينوايان ومحرومان و بهرهبردارى ازمال در جهت رفاه حال آنان اكتفا مىكنيم:
«أَلسَّخاءُ يَكْسِبُ الْمَحَبَّةَ وَ يُزَيِّنُ الْأَخْلاقَ»[٣]
سخاوت وبخشش، دوستى مىآورد و اخلاق (خويها وخصلتها) رازينت مىدهد.
«كَثْرَةُ الْبَذْلِ ايَةُ النُّبْلِ»[٤]
بسيارى بذل و بخشش، نشانه شرافت و نجابت است.
[١] - همان مدرك، ج ٣، ص ٤٢٨.
[٢] - همان مدرك، ج ١، ص ٣٠٢.
[٣] - شرح غررالحكم، ج ٢، ص ١٠.
[٤] - همان مدرك، ج ٤، ص ٥٩٨.