اخلاق اقتصادى - الهام نیا؛ وفا؛ مقدس نیا - الصفحة ١١٨ - ايثار وارزش آن

تحقق اين توصيه‌ها، فقط در سايه دستورات اخلاقى وارشادات عقيدتى ممكن مى‌شود. يعنى مواسات (وهمچنين ايثار) تنها در جامعه‌اى مى‌تواند وجود پيدا كند كه مردم بر مبناى بينش توحيدى والهى، داراى فرهنگى غنى باشند و داراى هدف مشخص بوده و حركت آنان به سوى تكامل، يعنى تقرّب به اللّه باشد.

ايثار وارزش آن‌

«ايثار» به معنى ترجيح دادن و غرض ديگران را بر غرض خويش مقدّم داشتن است.[١] ودراصطلاح عبارت است از بخشش مال به كسى، با وجود احتياج به آن.[٢] اين صفت، بالاترين درجه جود و بخشش است و از مواسات نيز بالاتر مى‌باشد.

صفت ايثار در تعاليم اسلامى بسيار مورد توجه قرار گرفته و بدان اهميت داده شده است تا آنجا كه از آن به عنوان «اعْلَى الْمَكارِمِ»[٣] و برترين صفات اخلاقى نام برده شده است. ايثار، مواسات، انفاق، گذشت، خيرخواهى و مانند اينها مبتنى بر «ديگر خواهى» است و مسلمان واقعى، كسى است كه تنها در فكر خود نبوده و بين خود وهمنوعان خود فرق نگذارد منافع آنها رامنافع خود بداند و درموارد لزوم آنان را برخود مقدم دارد.

قرآن كريم، «انصار» را كه در حال فقر، از برادران مهاجر خود، با تقسيم اموال و خانه‌هاى خويش پذيرايى كردند وآنان را برخود مقدّم داشتند، چنين مى‌ستايد:

«وَ يُؤْثِرُونَ عَلى‌ أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ»[٤]

ديگران را برخود مقدم مى‌دارند، هرچند فقير و نيازمند باشند.

سوره «هل اتى» درباره ايثار پر شكوه اهل بيت (ع) نازل شده كه ضمن‌

[١] - لغت نامه دهخدا، ج ٨، ص ٥٤٣، دانشگاه تهران.

[٢] - جامع السعادات، ج ٢، ص ١٢٢، بيروت.

[٣] - شرح غرر الحكم، ج ١، ص ٢٤٢.

[٤] - حشر، آيه ٩.