اخلاق اقتصادى - الهام نیا؛ وفا؛ مقدس نیا - الصفحة ١٨٦ - خيانت به بيت المال و پيامدهاى آن

«إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَماناتِ إِلى‌ أَهْلِها»[١]

خداوند به شما فرمان مى‌دهد كه امانتها را به صاحبانش برگردانيد.

ديگر اين كه اموال عمومى و بودجه اختصاصى را بايد در محلى كه قانون و شرع معين كرده است به كار گرفت و هرگونه جابجايى و تغيير وتحوّل برخلاف درستى وامانتدارى است. قرآن مجيد پيرامون يكى از موارد بيت المال چنين رهنمود مى‌دهد:

«انَّما الصَّدَقاتُ لِلْفُقَراءِ وَ الْمَساكينِ وَ الْعامِلينَ عَلَيْها وَ الْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَ فِى‌الرِّقابِ وَ الْغارِمينَ وَ فى‌ سَبيلِ اللَّهِ وَ ابْنِ السَّبيلِ فَريضَةً مِنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ عَليمٌ حَكيمٌ»[٢]

صدقات (زكات) فقط براى فقيران، مسكينان، كارگزاران جمع آورى آن، به دست آوردن دل مخالفان، آزاد كردن بندگان، قرضداران، انفاق در راه خدا و مسافران در راه مانده است (واين) فريضه‌اى از جانب خداست و خدا دانا وحكيم است.

خيانت به بيت المال و پيامدهاى آن‌

هرگونه سوء استفاده، حيف و ميل و سُستى نسبت به بيت المال خيانت محسوب مى‌شود كه بطور جدى بايد از آن پرهيز كرد؛ زيرا اميرمؤمنان ٧ فرموده است:

«اعْظَمُ الْخِيانَةِ خِيانَةُ الْامَّةِ»[٣] بزرگترين خيانت، خيانت به امّت است.

ودر سخنى ديگر منشاء خيانت را كم تقوايى و بى دينى دانسته، مى‌فرمايد:

«الْخِيانَةُ دَليلٌ عَلى قِلَّةِ الْوَرَعِ وَ عَدَمِ الدِّيانَةِ»[٤]

خيانت، نشانه كمبود ورع و بى دينى است.

انسانهاى لاابالى، بى تقوا و داراى ايمان ضعيف كه تنها به فكر گذران زندگىِ چند

[١] - نسا، آيه ٥٨.

[٢] - توبه، آيه ٦٠.

[٣] - شرح غرر الحكم، ج ٢، ص ٣٨٨.

[٤] - همان مدرك، ج ١، ص ٣٧٥.