در یک کلام، این حدیث شریف که از احادیث صحیح مورد اتفاق همه مسلمانان است، دلالت بر وجود و غیبت حضرت مهدی(علیه السلام)دارد. چون مضمون آن جز با پیشوایان دوازده گانه عترت پاک نبوی که دشمنی دشمنان و نبود یار و یاور به غایب شدن آخرینشان منجر گردید مطابقت ندارد.

اتفاق نظر بر این که مهدی پایان بخش دوازده خلیفه است

بسیاری از دانشمندان اهل سنت، - مانند ابو داود در سنن[١]و... - در این که مهدی منتظر دوازدهمین خلیفه از خلفایی است که پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله)از آنان خبر داده است، با مکتب اهل بیت(علیهم السلام)هم عقیده اند. مجمع فقهی وابسته به اداره کل «رابطة العالم الاسلامی» در پاسخ استفتایی از یک مسلمان کنیایی که از مهدی موعود سؤال کرده بود آورده اند: « وی آخرینِ خلفای دوازده گانه راشدین است که پیامبر اکرم (صلوات الله و سلامه علیه) از آن ها خبر داده است و در صحاح آمده است »[٢].

شاید هم مستند این فتوی، حدیث دیگری باشد که به حدیث « الأمة الظاهرة القائمة بامر الله » مشهور است و از مصداق حدیث ائمه دوازده گانه سخن گفته و چنان که خواهیم دید تصریح دارد که آخرین امیر امت پیروزمند و برپا دارنده فرمان خدا همان مهدی موعود است(علیه السلام).

٣. حدیث « امّتِ پیروزمندِ برپا دارنده فرمان خدا »

این روایت از احادیث مشهوری است که در کتاب های شش گانه و دیگر مجموعه های روایی معتبر برادران اهل سنّت از طرق بسیار نقل شده است. به عنوان مثال احمد بن حنبل به تنهایی این حدیث را از بیست و هفت طریق روایت نموده است[٣].

بخاری در صحیح خود این حدیث را به این لفظ آورده است: همواره مردمانی از امت من پیروزند تا آن گاه که در همان حال فرمان خدا روز قیامت فرا رسد[٤].

و بخاری در تاریخ خود، همچنین مسلم، ابو داود، ابن ماجه، ترمذی، احمد بن حنبل، حاکم و دیگران با این لفظ این حدیث شریف را نقل نموده اند: همواره گروهی از امت من بر حقّ می باشند تا فرمان خداوند عزّ و جلّ روز قیامت فرا رسد[٥].

بخاری در صحیح، و مسلم و احمد و ابن ماجه نیز با عبارت:

هرکه خداوند خیرش را بخواهد او را در دین فقیه می گرداند و همواره از میان این امت، امتی خواهد بود که بر اساس فرمان خداوند به پامی خیزد و مخالفتِ مخالفان آسیبی به آن نخواهد رساند، تا روزی که در حال برتری آنان بر مردم فرمان خداوند روز قیامت فرا رسد» این حدیث شریف را نقل نموده اند[٦].

مسلم، احمد و دیگران این روایت را از جابر بن سمرة به این صورت نیز نقل کرده اند:

[١] ر.ک شیخ عبد المحسن العباد مقاله « عقیدة اهل السنة والأثر فی المهدی المنتظر » در شماره سوم مجله الجامعة الاسلامیة سال اول، شماره سوم، ذیقعده ١٣٨٨ هـ.ق.

[٢] ر.ک احادیث المهدی من مسند احمد بن حنبل/ ١٦٢ - ١٦٦ که تصویر فتوای فوق در آن آمده است.

[٣] ر.ک سید محمد جواد جلالی، احادیث المهدی((علیه السلام)) من مسند احمد بن حنبل/ ٦٨ - ٦٧.

[٤] صحیح بخاری ٤ / ٢٥٢.

[٥] تاریخ بخاری ٤ / ١٢ ح ١٧٩٧، صحیح مسلم ٣ / ١٥٢٣ ح ١٩٢٠، سنن ابو داود ٤ / ٩٧ ح ٤٢٠٢، ابن ماجه ١ / ٥/ ب ١ ح/ ١٠، ترمذی ٤ / ٥٠٤ ح ٢٢٢٩، مسند احمد بن حنبل ٢ / ٣٢١.

[٦] صحیح بخاری ٤ / ١٢، صحیح مسلم ٣ / ١٥٢٤ ح ١٠٣٧، مسند احمد ٤ / ١٠١، ابن ماجه ١/٥/ ب ١/ ح ٧.