شادى و شادكامى از ديدگاه اسلام - خطيب، سيد مهدى - الصفحة ٨١ - الف روابط اجتماعى

اين بحث، از آن جا مورد توجّه است كه عمده روايات نشاط كه در صدد بيان جايگاه نشاط و نقش آن در زندگى امروزه بشر است، نگاهى ظريف، تيزبينانه و معنوى به اين جايگاه دارد و ما را بدان سمت، هدايت مى‌نمايد.

ح. تعريف نشاط

اينك با توجّه به سه حوزه لغوى، روايى و روان‌شناختى، نشاط را اين گونه مى‌توان تعريف نمود: نشاط، نوعى انبساط درونى است كه ابعاد جسمانى و روانى انسان را تحت تأثير خود قرار مى‌دهد.

سه. عوامل نشاط

لحظه‌اى را تصوّر كنيد كه داراى تحرّك، تكاپو و جنب و جوشى هستيد كه برخاسته از انبساط خاطر شماست. از اين وضعيت، شادمانيد كه به ناگاه، دچار خمودگى و سستى مى‌شويد. چه منبعى موجب به وجود آمدن اين حالت نشاطآفرين مى‌شود؟ چه عواملى باعث ايجاد اين حس در شما مى‌گردد؟ چه مؤلّفه‌هايى دست به دست هم مى‌دهند تا در يك سوى پيوستار، نشاط شكل گيرد و در سوى ديگر، سستى و كسالت به وجود آيد؟

بخشى از احاديث، به بيان اين موضوع پرداخته‌اند كه به صورت مجموعه‌هايى كه در ذيل آمده است، مطرح مى‌گردند.

الف. روابط اجتماعى‌

فارابى، بنيان‌گذار فلسفه سياسى در اسلام، معتقد است كه انسان، طبعاً اجتماعى است و اجتماعى بودن براى بقاى وى، ضرورى است. از