یجْعَلونَ اصابِعَهُمْ فی اذانِهِمْ مِنَ الصَّواعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ. آنقدر صیحههای آسمانی لرزه بر اندامشان میاندازد که آنان از ترس مرگ انگشتانشان را در گوشهایشان قرار میدهند که آن صداها را نشنوند.

یکادُ الْبَرْقُ یخْطَفُ ابْصارَهُمْ. برق به قدری شدید است که گویی میخواهد چشمهایشان را برباید.

کلَّما اضاءَ لَهُمْ مَشَوْا فیهِ. در این تاریکیهای گوناگون، همینکه برق میجهد، آنان از نور برق استفاده کرده یک قدم برمیدارند ولی برای آنها دوام ندارد، به زودی خاموش میشود، یک قدم بیشتر نمیتوانند جلو بروند.

وَ اذا اظْلَمَ عَلَیهِمْ قاموا. تا تاریک میشود سر جای خودشان میایستند.

وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَ ابْصارِهِمْ. اگر خدا خواسته باشد، مثل آن دسته اول، نه تنها آنان را به تاریکی مبتلا میکند، بلکه گوشهایشان و چشمانشان را هم از آنان میستاند.

این است سرانجام خدعهگرها و فریبکاران تاریخ. قرآن میگوید: برای آنها نباید اصالتی قائل شوید، از آنان نترسید و نپندارید که غلبه برای آنهاست. زوال آنان حتمی است و دوام و بقا از آنِ حق است این طور نیست که باید به انتظار دورهای نشست که مالکیت از بین برود و قهراً تکامل ابزار تولید اشتراکیت را به وجود آورد؛ خیر، آنجا که نظام اشتراکی هم آمده ظلمت بیشتر شده است و معلوم گردیده که از