در كـشـور اسـلامى ما نيز به بركت انقلاب اسلامى ،روز به روز بر تعداد حافظان قرآن مجيد افزوده مى شود تا بدين وسيله ، حركت در جهت پياده كردن فرهنگ قرآن در جامعه تسريع يابد.

٥ ـ تعليم و تعلّم قرآن

يـكـى از جـنـبـه هـاى اهتمام به قرآن ، تاءكيد فراوانى است كه در زمينه تعليم و تعلم آن وارد شده است . امام صادق (ع ) مى فرمايد:

شـايـسـتـه اسـت كـه مـؤ مـن پـيـش از مـرگ ، قـرآن را فـراگـيـرد يـا در حال فراگيرى آن باشد.(١٣٧)

رسـول خـدا(ص ) بـا اشـاره بـه بـرخـى از آثار فراگيرى قرآن ، مردم را اين گونه تشويق نموده اند:

اگـر زندگى سعادتمندان ، عروج شهدا، نجات در روز حسرت ، سايه در روز گرما و هدايت در روزگمراهى را مى خواهيد، قرآن را بياموزيد؛ زيرا آن كلام رحمان و نگهدارنده از شيطان و سبب رجحان و برترى در ميزان اعمال است .(١٣٨)

و نيز آن حضرت مى فرمايد:

((خَيْرُكُمْ مَنْ تَعَلَّمَ الْقُرْآنَ وَ عَلَّمَهُ))(١٣٩)

برترين شما كسى است كه قرآن را بياموزد و به ديگران تعليم دهد.

مـؤ مـن بـايـد عـلاوه بـر يـادگيرى قرآن ، كوشش كند كه آن را به ديگران نيز ياد دهد. پيامبر اكرم (ص ) فرمود:

كـسى كه به ديگرى قرآن بياموزد، بر او ولايت يافته است و يادگيرنده نبايد او را خوار كند يا ديگرى را بر او ترجيح داده ، مقدم بدارد.(١٤٠)

يـكـى از حـقـوق فـرزند بر پدر، تعليم قرآن است . پدر وظيفه دارد نيكو خواندن قرآن را به فـرزنـد بـيـامـوزد و وسـيـله يـادگـيـرى را بـراى او فـراهـم نـمـايـد.(١٤١) رسول خدا(ص ) مى فرمود:

هـر كـس بـه فـرزنـدش قرآن بياموزد، گردن بندى به گردن او آويخته كه اولين و آخرين را به تعجب وامى دارد.(١٤٢)

بـر مـا مـسـلمـانـان لازم اسـت كـه بـكـوشـيـم تـا در مـرحـله اول ، بـا قـرائت قـرآن آشـنـا شـويـم و از مـعـانى بلند و انسان ساز آن بهره گيريم و تربيت قرآنى به خود بگيريم و در مرحله بعد، در جهت يادگيرى و استفاده از آن به افراد اجتماع كمك كنيم تا در زمره كاروانى قرار گيريم كه رسول خدا(ص ) سوق دهنده آن به سوى بهشت است ؛ چه اين كه خود ايشان فرمود:

((اَلا مـَنْ تـَعـَلَّمَ الْقـُرْآنَ وَ عـَلَّمـَهُ وَ عـَمـِلَ بـِمـا فـيـهِ فـَاءَنـَا سـائِقٌ لَهُ اِلَى |الْجـَنَّةِ وَ دَليـلٌ اِلَى الْجَنَّةِ))(١٤٣)

آگـاه بـاشـيـد كـه هـركـس قـرآن بـيـامـوزد و بـه ديـگـران يـاد دهـد و بـه احـكام و دستورات آن عمل كند، من سوق دهنده و راهنماى او به سوى بهشت هستم .

٦ ـ تدبّر در قرآن

((تـدبّر)) در لغت ، به معناى تفكر در باطن و عاقبت كارها است .(١٤٤) با توجه به اين مـعـنـا، تـدبـر در قـرآن يـعـنـى : انـديـشـيـدن در مـقـاصـدى كـه آيـات قـرآن بـراى تـفهيم آن ها نـازل شـده اسـت . به عبارت ديگر، ((تدبّر)) يعنى : گذر از ظاهر لفظ و رسيدن به حقايقى كه قرآن بدان ها اشاره دارد.

تـوجـه بـه تـدبـّر در قـرآن از جـمله مواردى است كه قرآن مجيد به آن توجه خاص داشته و در آيـاتـى مـطـرح نـموده است . در آيه اى ، هدف از نزول قرآن را تدبّر و پندگيرى از آن دانسته است :

((كِتَابٌ اءَنزَلْنَاهُ إِلَيْكَ مُبَارَكٌ لِيَدَّبَّرُوا اَّيَاتِهِ وَ لِيَتَذَكَّرَ أُولُوا الْأَلْبَابِ))(١٤٥)

ايـن كـتـابـى اسـت پـر بـركـت كه بر تو نازل كرده ايم تا در آيات آن تدبّر كنند و خردمندان متذكر شوند.