کاوش ها و چالش ها - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٧٦ - پرسش و پاسخ
مشكل را حل كنيد. و اما از نظر نقلى، قرآن مىفرمايد: «يَا اَيُّهَا الَّذِينَ اَمَنُوا لاَ تَقُولُوا رَاعِنَا وَ قُولُوا انْظُرْنَا؛[١]اى كسانى كه ايمان آورده ايد، نگوييد: «رَاعِنَا»، و بگوييد: «اُنْظُرْنَا». چون دشمن از تعبير «رَاعِنَا» سوء استفاده مىكند، همان مفهوم را در قالب الفاظ ديگرى بريزيد و بگوييد «اُنْظُرْنَا» تا جلوى سوء استفاده دشمن گرفته شود.
به عبارت ديگرى مىتوان گفت بحث خشونت گاهى در مقام حسن و قبح فعلى است و گاهى در مقام حسن و قبح فاعلى. گاهى مثلاً بحث كشتن است كه كشتن يك فعلى است كه ماهيتاً خشن است، سر بريدن يك مرغ يا گوسفند ماهيتاً كارى خشونت آميز است.
اما گاهى بحث مربوط به فاعل و آن كسى است كه مىخواهد سر اين مرغ يا گوسفند را ببرد كه اين فاعل مىتواند با خشونت و بى رحمى اين كار را انجام دهد و مىتواند همين سر بريدن را طورى انجام دهد كه بدون خشونت باشد. بحث فعلى ما، در خشونت فاعلى است نه خشونت فعلى؛ يعنى ما نبايد در اجراى احكام اسلام، چهره خشنى به خود بگيريم؛ نظير پيامبر كه آن حضرت رحمة للعالمين و داراى اخلاق حسنه و خلق عظيم بود و در عين حال كه در جاى خودش در مقابل كفار، شدت و قاطعيت به خرج مىداد ولى خشونت در فعل آن حضرت مشاهده نمىشود.
خلاصه، سؤال اين است كه چرا در حالى كه در تمامى فرهنگ ها كلمه خشونت مترادف با بى رحمى و داراى بار ارزشى منفى است، ما بى جهت بر روى استفاده از اين كلمه اصرار ورزيده و دافعه ايجاد كنيم و راه سوء استفاده دشمن را هموار نماييم در حالى كه به سادگى با عوض كردن تعبير مىتوان مشكل را حل كرد؟
١ـ بقره / ١٠٤.