روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٧٠١ - روزشمار جنگ یک شنبه / ٢٨ تیر ١٣٦٦ / ٢٢ ذیقعده ١٤٠٧ /١٩ ژوئیه ١٩٨٧
آینده مسئولیت حفاظت از نفت کش های کویتی را بر عهده می گیرد، از سال ١٩٤٩ تاکنون در آبراه استراتژیک خلیج فارس حضور داشته است. فرانسه و شوروی و همچنین انگلیس، که در اوایل قرن گذشته مأمن دزدان دریایی در خلیج فارس را مورد حمله قرار داده بودند، نیز دارای ناوهایی در منطقه هستند.
در مقابلِ رزم ناوهای امریکایی که برای [با ادعای] تأمین آزادی کشتی رانی در خلیج فارس بسیج شده اند، قایق های توپ دار ایران قرار دارند که از آنها برای حمله به کشتی های کویت استفاده می شود. از زمان آغاز جنگ در ماه سپتامبر ١٩٨٠ تاکنون بیش از سیصد فروند کشتی و نفت کش تجاری در خلیج فارس توسط ایران یا عراق - که توانایی آن در زمینه نیروی دریایی ناچیز است و برای حمله به کشتی ها و تأسیسات نفتی ایران از هواپیما استفاده می کند - هدف قرار گرفته اند. شش کشور از سیزده کشور عضو اوپک در سواحل خلیج فارس قرار دارند. اولین چاه نفت در منطقه در سال ٥٠٠ قبل از میلاد در جنوب ایران حفر شد ولی در سال ١٩٠٨ بود که نفت خام در سطح تجاری از این منطقه استخراج شد. در جناح عربی خلیج[فارس] نیز اولین چاه تجاری نفت در سال ١٩٣٢ در بحرین و در سال ١٩٣٨ در عربستان سعودی حفر شد و منابع عظیم ذخیره نفت کویت نیز تنها از سال ١٩٤٦ به بعد مورد بهره برداری قرار گرفت.
سابقه تجارت در آبراه خلیج فارس به پنج هزار سال قبل و زمان تجارت مردم بین النهرین واقع در بین دو رودخانه دجله و فرات در عراق امروزی با مناطق جنوب و شرق جهان باز می گردد. جزیره بحرین که به عنوان مهد تمدن باستان "دیلمان" شناخته می شود، مرکز زندگی شهری و یک رابط تجاری بین سومری های ساکن بین النهرین و دره هندوها در پاکستان امروزی بوده است. تجارت ماهی گیری و صید مروارید شاهرگ زندگی مناطق شهری را در اطراف واحدهای نزدیک به آب های شیرین و نخلستان های حاشیه صحرای بزرگ عربستان تشکیل می داده است.
رهبر سومری ها دیلمان را بهشت نام گذاری کرد و این نام گذاری احتمالاً به دلیل منسوب بودن بهشت نمرود در انجیل به دیلمان بوده است. در زمان اسکندر کبیر - که مرگش در بابل و در نزدیکی بغداد امروزی در سال ٣٢٣ قبل از میلاد در سن ٢٢ سالگی به رؤیای فتح جهان وی پایان داد - نخلستان های حاشیه خلیج فارس شهره عام و خاص بودند. سابقه و قدمت تجارت بین فارس و چین از طریق خلیج فارس به سال ٤٠٠ بعد از میلاد باز می گردد. ورود اسلام در قرن هفتم سبب شد مذهب و بعد سیاسی جدیدی در منطقه شکل گیرد. اختلاف بین سنی ها و شیعه ها سبب بروز تشنج ها و تشدید اختلافات قومی بین اعراب و ایرانی ها شد و این اختلاف و تشنج ها تا به امروز ادامه داشته است.
قدرت دریایی غرب اولین بار در قرن شانزدهم میلادی توسط پرتغال به منطقه رسید. پرتغالی ها برای گسترش نفوذ خود تا آسیای جنوب شرقی از جزیره هرمز در نزدیکی تنگه استراتژیک هرمز به عنوان یک پایگاه استفاده کردند. پرتغالی ها، سپس به "مسقط" راه یافتند ولی در سال ١٦٥٠ عمان را ترک کردند تا انگلیس و هلند برای تصاحب آن به رقابت بپردازند.
انگلیس با مستحکم کردن مسند قدرت خود در هند، به صورت قدرت بلامنازع خارجی خلیج فارس درآمد. این کشور در سال ١٨١٨ نیروهایی را برای نابود کردن مقرهای دزدان دریایی در رأس الخیمه و دیگر مأمن های آنها در طول سواحل گسیل کرد. انگلیس تا ١٥٠ سال دیگر به صورت کشور عمده صاحب نفوذ در خلیج فارس باقی ماند تا اینکه در اواخر دهه ١٩٦٠ خروج نظامی آن از منطقه سبب به استقلال رسیدن شیخ نشین های عرب در منطقه شد.[١]
[١] ٥٠. مأخذ٢٤، ص ١٠، بحرین - خبرگزاری رویتر، ٢٨/٤/١٣٦٦.