روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥٠٢ - روزشمار جنگ سه شنبه / ١٦ تیر ١٣٦٦ / ١٠ ذیقعده ١٤٠٧ / ٧ ژوئیه ١٩٨٧
شوروی مشاهده کرده ایم و مطمئن هستیم که رهبران ایران ضرورت یک راه حل سیاسی برای جنگ با عراق را فهمیده اند.» وی درباره سیاست کشورش در شرایط جاری گفت: «شوروی به منظور انجام یک اقدام احتیاطی، در صدد است تا چندین رزم ناو خود را برای همراهی سه نفت کش اجاره داده شده به کویت که از پرچم شوروی استفاده می کنند، به خلیج فارس اعزام کند.» گالدیسین افزود: «شوروی میان آزادی و امنیت کشتی رانی در خلیج[فارس] و جنگ ایران و عراق تمایزی قائل نیست و پیشنهاد می کند که این دو مسئله پا به پای حل شود.» وی با اشاره به منافع کشورش در خلیج فارس، تأکید کرد که این منطقه از آنجایی که در نزدیکی مرزهای جنوبی قرار دارد، برای اتحاد شوروی بسیار مهم است.»
گالدیسین دربارة راه کار پیشنهادی کشورش مبنی بر کاهش تنش در خلیج فارس گفت: «شوروی برای کاهش تشنج در خلیج فارس، پیشنهاد کرده است کلیه کشتی های جنگی متعلق به کشورهای بزرگ در خلیج فارس به طور هم زمان، از این منطقه عقب نشینی کنند.» وی با اشاره به اینکه شوروی حضور نظامی کمتری در خلیج فارس دارد، اعلام آمادگی دولت امریکا را برای خارج کردن نیروهای خود از منطقه در صورت خروج نیروهای شوروی، غیرجدّی خواند. گالدیسین دربارة موضع کشورش در قبال طرفین جنگ ایران و عراق گفت: «شوروی به حمایت نظامی سیاسی و اقتصادی خود از عراق ادامه خواهد داد.» وی گفت: «روابط میان مسکو و بغداد بر پایه های مستحکم و ثابت استوار است.»[١]
روزنامه "کریستین ساینس مانیتور" در مقاله ای، علاقة شوروی به حل اختلافات بین ایران و عراق، بهره برداری از موفقیت های کنونی و بهبود مناسبات دیپلماتیک در منطقه را از محورهای اصلی سیاست شوروی در منطقه قلمداد کرده است. این روزنامه می نویسد: «به نظر می رسد دو عامل در سیاست شوروی در خلیج فارس نقش تعیین کننده دارد؛ نگرانی از بالا گرفتن دامنه جنگ ایران و عراق که به گفته کارشناسان سیاست خارجی اتحاد شوروی، به طرز خطرناکی به مناطق آسیب پذیر شوروی نزدیک است، و اشتیاق به بهره برداری هرچه بیشتر از مشکلاتی که ایالات متحده پس از ماجرای "ایران گیت" در جهان عرب با آنها دست و پنجه نرم می کند. هم ناظران غربی و هم شوروی ها، بر این باورند که مسکو در سال گذشته با سرعت و زیرکی موفق شد موقعیت خود را در میان کشورهای عرب میانه رو ترمیم کند و منابع غربی می گویند، عدم تحرک ایالات متحده، به تقویت شوروی کمک بسیار کرده است. در دوازده ماه گذشته، مسکو روابطش را با کشورهای حوزه خلیج فارس به ویژه کویت، تقویت کرده، اتحاد نزدیک خود با عراق را حفظ کرده و پیوندهای تیره خود با ایران را بهبود بخشیده است. یک دیپلمات غربی مقیم مسکو می گوید در این لحظه، شوروی ها تنها قدرت عمده ای هستند که هم با ایران و هم با عراق، به طور مستمر در گفت و گو هستند. در خلیج فارس نیز مانند اغلب مناطق جهان، سیاست شوروی بر اصل دستیابی به موقعیت مساوی با ایالات متحده استوار است. یک دیپلمات غربی می گوید شوروی ها می خواهند در صحنه سیاست های بین المللی مقامی مساوی با ایالات متحده داشته باشند و امیدوارند که در درازمدت، بتوانند حامیانی برای مواضع خود در روابط شرق و غرب بیابند.»[٢]
[١] ١٨. مأخذ٨، خبرگزاری جمهوری اسلامی، خبرگزاری آلمان؛ و - مأخذ١٠، کویت - الانباء؛ و - مأخذ٦، ص ١٣، کویت خبرگزاری فرانسه، ١٦/٤/١٣٦٦.
[٢] ١٩. روزنامه کیهان، ١٨/٨/١٣٦٦، ص آخر، خبرگزاری آلمان از کویت؛ و - مأخذ٢، صص ٧ و ٨، رادیو امریکا، ١٦/٤/١٣٦٦، روزنامه کریستین ساینس مانیتور.