روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٣٠ - روزشمار جنگ پنج شنبه / ١١ تیر ١٣٦٦ / ٥ ذیقعده ١٤٠٧ / ٢ ژوئیه ١٩٨٧
١ ٥٠٠
هم زمان با سفر "ورنون والترز" فرستاده ویژه امریکا به شوروی و آغاز مذاکرات وی با "ولادیمیر پتروفسکی" معاون وزیرخارجه شوروی دربارة قطع نامه شورای امنیت سازمان ملل، رادیو بی.بی.سی دربارة موضوع اصلی سفر والترز گفت: «پیش بینی می شود که پیشنهاد تحریم فروش اسلحه، محور اصلی مذاکرات ژنرال والترز را در مسکو تشکیل خواهد داد و البته، هنوز هیچ کس دقیقاً تعیین نکرده است که موضوع تحریم اسلحه چگونه کنترل و بررسی خواهد شد و جزئیات کنترل کشورهایی که به طور مخفیانه، اسلحه در اختیار یکی از طرفین قرار می دهند، روشن نشده است.»[١]
در این حال، سخن گوی وزارت خارجه شوروی نیز از اتفاق نظر کشورهای عضو شورای امنیت در تصویب قطع نامه شورای امنیت اظهار ناامیدی کرد. در این باره، رادیو امریکا گزارش داد: «شوروی می گوید چشم انداز دستیابی به توافقی در مورد قطع نامه شورای امنیت سازمان ملل متحد که خواهان اعلام آتش بس در جنگ ایران و عراق است، چندان درخشان و امیدبخش نیست. سخن گوی وزارت امورخارجه شوروی گفت: زمان برای انجام مذاکراتی در زمینه این قطع نامه در سطح وزیران امورخارجه مناسب نیست.»[٢] خبرگزاری فرانسه نیز با اعلام حمایت تلویحی شوروی از طرح صلح ایران مبنی بر آتش بس در خلیج فارس، دربارة شرایط زمانی گفت وگوهای والترز و پتروفسکی گزارش داد: «تحلیل گران بر این عقیده اند که گفت وگوهای والترز در مسکو، در شرایطی صورت می گیرد که دیپلماسی شوروی اقدامات خود را جهت برقراری مذاکرات درباره جنگ ایران و عراق به منظور پایان دادن به جنگ کشتی ها در خلیج فارس، دو برابر کرده است. از سوی دیگر، اخیراً منابع مطلع در امریکا فاش ساختند که قرار است ماه آینده مسئولان شوروی و امریکا در یک کشور اروپایی بی طرف با یکدیگر ملاقات کنند. همین گزارش خاطر نشان می سازد که خاویر پرز دکوئیار در جریان گفت وگوهایش با رهبران شوروی، امکان برقراری نیرویی جهت تأمین امنیت کشتی رانی در خلیج فارس توسط سازمان ملل متحد را مطرح کرده است.»[٣]
رادیو بی.بی.سی نیز با اشاره به مواضع اخیر شوروی، معتقد است: «این کشور تنها از قطع نامه ای حمایت خواهد کرد که به طور آشکار، جنبه های مخالفت با ایران را نداشته باشد.» این رادیو همچنین با توجه به سفر اخیر معاون نخست وزیر عراق به شوروی می گوید: «شوروی در درجه اول مایل است از متحد اصلی خود حمایت کند. به همین دلیل، اجازه نخواهد داد که قطع نامه به محکوم کردن عراق در شورای امنیت اقدام کند و جای تعجب نیست که معاون اول نخست وزیر عراق، طه یاسین رمضان، به مسکو رفت تا نظر دولت متبوع خود را نسبت به قطع نامه، به اطلاع مقامات شوروی برساند. احتمالاً عراق از پیشنهادی که به موجب آن، کمیته ویژه بین المللی برای تعیین کشور شروع کننده جنگ تشکیل خواهد شد، ابراز نگرانی می نماید و پیش بینی می شود که معاون نخست وزیر عراق در صدد جلب موافقت شوروی برای مخالفت با این پیشنهاد برآید ولی در عین حال، کمیته پیشنهادی یاد شده، تنها شانس برای جلب حمایت ایران از مفاد قطع نامه محسوب می شود.»[٤]
[١] ١٥. مأخذ٢، صص ٩ و ١٠، رادیو بی.بی.سی، ١١/٤/١٣٦٦، خبرگزاری تاس.
[٢] ١٦. روزنامه رسالت، ١٣/٤/١٣٦٦، ص آخر، تهران - خبرگزاری جمهوری اسلامی، رادیو امریکا.
[٣] ١٧. مأخذ١٠، ص ٢٠، مسکو، خبرگزاری فرانسه.
[٤] ١٨. مأخذ٢، صص ٩ و ١٠، رادیو بی.بی.سی، ١١/٤/١٣٦٦.