روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٣٩١ - روزشمار جنگ سه شنبه / ٩ تیر ١٣٦٦ / ٣ ذیقعده ١٤٠٧ / ٣٠ ژوئن ١٩٨٧
١ ٤٥٦
محمدجواد لاریجانی، معاون بین الملل وزیر امورخارجه که برای شرکت در اجلاس خلع سلاح، در "ژنو" به سر می برد، در سخنانی، از اعضای این کنفرانس خواست برای مقابله با جنایات جنگی عراق، موافقت نامه ١٩٢٥ ژنو را که دربارة منع کاربرد سلاح های شیمیایی است، قوت بخشند. وی افزود: «کاربرد سلاح شیمیایی از سوی عراق در چهار سال گذشته، ابعاد وسیع تری به خود گرفته است.» لاریجانی با اعلام خبر حمله شیمیایی دو روز پیش عراق به "سردشت"، گفت: «بر اثر حمله شیمیایی عراق با گاز خردل به چهار منطقه مسکونی در شهر سردشت، حداقل یازده غیرنظامی کشته و گروه کثیری که اکثر آنها را کودکان تشکیل می دادند، مجروح شدند.»[١] وی همچنین در مصاحبه با خبرنگاران، حملات ایران در خلیج فارس را تنها به منظور پاسخ گویی به اقدامات متقابل عراق اعلام کرد و گفت: «اگر عراق حمله به کشتی ها را در خلیج فارس متوقف کند، ما نیز چنین خواهیم کرد.» وی دربارة نقش کویت در جنگ ایران و عراق گفت: «کویت در جنگ دخالت دارد، زیرا از ترمینال های کویت سالانه سی میلیارد دلار [پول] نفت به عراق می رود.»[٢]
آقای لاریجانی در حاشیه این اجلاس با "یولی ورونتسف"، معاون اول وزارت خارجه شوروی دیدار کرد. خبرگزاری "تاس" درباره موضوعات مورد بحث در این دیدار گزارش داد: «دو مقام مزبور، در ادامه تبادل نظرهای خود که اخیراً در تهران صورت گرفته بود، درباره گسترش بیشتر مناسبات دو کشور ایران و شوروی، جنگ ایران و عراق و دخالت در اوضاع خلیج فارس به گفت وگو پرداختند.»[٣] روزنامه "نیویورک تایمز" به بهانة این دیدار، در مقاله ای با عنوان "مانورهای دیپلماتیک شوروی در ایران" نوشته است: «شوروی مانورهای دیپلماتیک خود در ایران را جهت برانگیختن این کشور به قطع هرگونه حمله به نفت کش هایش در خلیج[فارس]، افزایش داده است.» این روزنامه می افزاید: «یولی ورونتسف، معاون وزیر امورخارجه شوروی در اوایل ماه به مقامات ایرانی پیشنهاد کرده است در صورتی که تهران از حمله به کشتی های شوروی خودداری ورزد، این کشور برای تحریم ابتکار امریکا مبنی بر محاصره صادرات تسلیحات به ایران در شورای امنیت سازمان ملل، دست به هر کاری خواهد زد.»[٤]
از سوی دیگر، نشریه "سانفرانسیسکو کرونیل" که عقیده دارد ورونتسف این پیشنهاد را در دیدار قبلی خود از ایران در ٢٣ خرداد مطرح کرده است، می نویسد: « ورونتسف در دیدار از ایران (در ٢٣ خرداد سال جاری) به مقامات آن کشور گفته است اگر آنان حمله به کشتی های روسی را متوقف نمایند، مسکو از رأی دادن به طرح امریکا در شورای امنیت سازمان ملل که موجب
[١] ٢٠. مأخذ١٤، ص ٢، خبرگزاری جمهوری اسلامی، به نقل از آسوشیتدپرس از ژنو.
[٢] ٢١. مأخذ٢، ص ٣٢، ژنو - خبرگزاری یونایتدپرس، ٩/٤/١٣٦٦.
[٣] ٢٢. مأخذ٢، ص٣٦، ژنو - خبرگزاری تاس، ٩/٤/١٣٦٦.
[٤] ٢٣. مأخذ٢، صص ٣٣ و ٣٤، نیویورک خبرگزاری فرانسه، ٩/٤/١٣٦٦.