مرزهاى اعجاز (فارسي) - خوئی، سيد ابوالقاسم - الصفحة ١٥٤ - پندارهاى بىاساس پيرامون اعجاز قرآن

نوع گفتار بى‌دليل خواهد بود.
(١)-پاسخ:حقيقت انتساب افعال انسان به خدا با بيان چند مطلب روشن مى‌گردد.
١.هر فردى به حكم فطرت درك مى‌كند كه بر يك سلسله از كارها قادر و توانا است و در فعل و ترك آنها اختيار و آزادى دارد.اين موضوع به قدرى روشن است كه هرگز كسى در آن ترديد نمى‌كند جز اين كه كسى با وسوسه او را از حكم فطرت منحرف سازد از اين نظر همواره عقلاى جهان،افراد نيكوكار را تحسين كرده و در خور ستايش مى‌دانند و اشخاص بدكار را توبيخ و سرزنش مى‌نمايند.قضاوت و داورى گوناگون عقلا دربارهء اين دو دسته دليل آزادى انسان در اين قسمت از اعمال او است.
(٢)-هر عاقلى ميان اين دو حركت:حركت هنگام راه رفتن و حركت موقع پرت شدن از بلندى،كه هر دو از او سر مى‌زند فرق مى‌گذارد،و خود را در اولى آزاد و مختار و در دومى مجبور مى‌داند.
٢.هر فرد عاقلى به حكم فطرت احساس مى‌كند كه او اگر چه در انجام قسمتى از كارها آزاد و مختار است ولى همين كارهاى اختيارى او مقدماتى لازم دارد كه از اختيار و اراده او بيرون است،زيرا هر عمل اختيارى و ارادى علاوه بر اراده و اختيار،به مقدمات زير احتياج دارد: