آيات ولايت در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٩ - «ولى» در استعمالات قرآن
او كسى است كه باران سودمند را پس از آن كه مأيوس شدند نازل مىكند و رحمت خويش را مىگستراند؛ و او ولىّ (و سرپرست) و ستوده است.
ولىّ، در اين آيه به معناى سرپرست و صاحب اختيار است.
البتّه ولايت در اين آيه شريفه ولايت تكوينيّه است.
ب- در آيه شريفه ٣٣ سوره اسراء، كه در مورد ولايت تشريعى بحث مىكند، آمده است:
وَ مَنْ قُتِلَ مَظْلُوماً فَقَدْ جَعَلْنا لِوَلِيِّهِ سُلْطاناً
و آن كس كه مظلوم كشته شده، براى ولىّ و سرپرست او سلطه و حقّ قصاص قرار داديم.
ولىّ، در اين آيه به معناى سرپرست و صاحب اختيار بكار رفته است؛ زيرا حقّ قصاص براى دوست مقتول ثابت نيست، بلكه براى وارث و ولىّ او ثابت است.
ج در طولانى ترين آيه قرآن مجيد، آيه ٢٨٢ سوره بقره، كه در مورد نوشتن سند [١] به هنگام پرداخت قرض الحسنه مىباشد، مىخوانيم:
فَلْيُمْلِلْ وَلِيُّهُ بِالْعَدْلِ
(اگر كسى كه حق بر ذمّه اوست توانايى بر املا كردن ندارد،) بايد ولىّ و سرپرست او (به جاى او،) با رعايت عدالت، املا كند.
در اين آيه شريفه نيز ولىّ به معناى سرپرست و صاحب اختيار آمده است.
د- در آيه شريفه ٣٤ سوره انفال مىخوانيم:
وَ هُمْ يَصُدُّونَ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَ ما كانُوا أَوْلِياءَهُ إِنْ أَوْلِياؤُهُ إِلَّا الْمُتَّقُونَ
... و حال آن كه از (عبادت موحّدان در كنار) مسجد الحرام جلوگيرى مىكنند در حالى كه سرپرست و ولىّ آن نيستند؟! سرپرست آن، فقط پرهيزگارانند.
[١] با اين كه طولانى ترين آيه قران پيرامون نوشتن سند دين و قرض الحسنه است، ولى متأسّفانه اين حكم در بين مسلمانان ترك شده و بر اثر ترك اين سنّت، گرفتاريها و مشكلات فراوانى به بار آمده است.