آيات ولايت در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٢ - نظرات مختلف پيرامون اولو الامر

اين مسأله خطا كرده است.

بنابراين، اطاعت مطلق و بى‌چون و چرا، تنها از معصومين جايز است و نسبت به غير معصوم جايز نيست و از آنجا كه خداوند اطاعت از اولى الامر را بصورت مطلق لازم كرده، نتيجه مى‌گيريم كه اولى الامر بايد معصوم باشد.

نظرات مختلف پيرامون اولو الامر

در مورد تفسير اولو الامر- همانگونه كه گذشت- نظريّات مختلفى است، كه به چند نمونه آن اشاره مى‌كنيم:

١- منظور از اولو الامر زمامداران جامعه هستند- هر كسى به هر شكلى زمامدار جامعه اسلامى شود و زمام امور مسلمين را به دست گيرد، او «اولو الامر» خواهد شد و بايد بدون قيد و شرط اطاعت شود، حتّى اگر با زور شمشير و بدون خواست و اراده مردم حاكم گردد و فاسق‌ترين افراد باشد! بنابراين، امثال مغولها و چنگيزها هم اگر مسلّط بر جامعه اسلامى شوند، اطاعتشان واجب است!

تعداد قابل ملاحظه‌اى از دانشمندان اهل سنّت طرفدار اين نظريّه هستند.

و لكن آيا هيچ عقل سليمى اين سخن را مى‌پذيرد؟

مگر خداوند پيامبرش صلى الله عليه و آله را براى اقامه قسط و برپايى عدل و داد [١] نفرستاده است؟ پس چگونه شخصى ظالم مى‌تواند جانشين پيامبر گردد و ريشه عدالت و قسط را بسوزاند؟

چنين تفسيرى از اولو الامر با كدام يك از برنامه‌هاى سازنده و اميدبخش اسلام سازگار است؟ آيا گويندگان اين سخن حقيقتاً معتقدند كه اگر حاكم ظالمى با زور شمشير بر جامعه اسلامى مسلّط شد و تمام ارزشهاى اسلامى را زير پا نهاد، منكرات را علنى كرد، معروف را از بين برد، واجبات الهى را پرده درى كرد، بايد به چشم اولو الامر و جانشين پيامبر به چنين انسان ظالم و منحرف و كافرى نگاه كرد و بى‌قيد و شرط از او اطاعت كرد؟!

[١] اين مطلب در آيه شريفه ٢٥ سوره حديد آمده است.