آيات ولايت در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٣ - نظرات مختلف پيرامون اولو الامر

متأسّفانه جواب اين آقايان مثبت است و افراد فاسد و ظالمى، چون معاويه و پسرش را اولو الامر دانسته‌اند!

اى كاش هيچ يك از دانشمندان مسلمان چنين تفسيرى براى آيه ذكر نمى‌كردند.

٢- برخى ديگر از مفسّران عقيده فوق را مردود دانسته و معتقد به عصمت اولو الامر شده‌اند- و از آنجا كه انسانها غالباً خطا كار و غير معصوم هستند، بنابراين مراد از اولو الامر «كلّ جامعه اسلامى» است و روشن است كه «امّت اسلامى» از عصمت برخوردار است و امكان ندارد تمام مردم مسلمان خطا كنند. هر چند تك‌تك افراد جامعه خطاكارند! بنابراين، همانگونه كه اطاعت از خدا و رسول صلى الله عليه و آله لازم است، پيروى از امّت اسلامى نيز واجب است!

و لكن در جواب اين نظريّه عرض مى‌كنيم كه: چگونه مى‌توان نظريّه مجموعه امّت اسلامى را در مسئله‌اى تحصيل كرد و به دست آورد؟ آيا به دست آوردن آراء و نظريّات تمام امّت اسلامى لازم نيست؟ اگر گفته شود نظريّه تك تك مسلمانان لازم نيست، بلكه مسلمانان نمايندگانى انتخاب مى‌كنند و اتّفاق و اجماع نمايندگان امّت اسلامى كافى است. مى‌گوئيم: آيا به دست آوردن اتّفاق آراء، حتّى از نمايندگان امّت اسلام (نه همه مسلمانان) امكان‌پذير است؟

غالباً تحصيل اتّفاق آراءِ حتّى نمايندگان امّت اسلامى نيز امكان‌پذير نيست؛ اگر گفته شود كه اتّفاق آراء لازم نيست، بلكه معيار اكثريّت است، هرگاه اكثريّت نمايندگان امّت اسلامى به مسئله‌اى رأى مثبت دادند، تبعيّت از آنها به عنوان اولو الامر لازم است! آيا حقيقتاً معناى اولى الامر اكثريّت نمايندگان امّت اسلام است؟

٣- برخى پا را از اين فراتر نهاده‌اند و بر اثر خودباختگى در برابر فرهنگهاى بيگانگان، دموكراسى غربى را مصداق اولو الامر شمرده‌اند!

آيا اينگونه نظرها و تفسيرها، تفسير به رأى نيست؟! آيا اينها پيشداوريهاى تحميل شده بر قرآن نمى‌باشد؟! آيا اين برداشتها كم لطفى به قرآن نيست؟!