آيات ولايت در قرآن

مقدّمه

كتاب حاضر

فصل اول آيات خلافت و زعامت مسلمين

1 آيه تبليغ

دورنماى بحث

شرح و تفسير

انتخاب جانشين نقطه پايان رسالت

راه اوّل تفسير آيه با قطع نظر از شواهد ديگر

تطبيق نشانههاى سهگانه بر مسأله ولايت

راه دوم تفسير آيه تبليغ در سايه روايات

پيامهاى آيه

جريان غدير

محتواى روايات غدير

مباحث تكميلى

1 تفسير ولايت و مولى در حديث غدير

2 آياتى از سوره معارج در تأييد داستان غدير

3 ارتباط اين آيه با قبل و بعد از آن چگونه است؟

2 آيه اكمال دين

دورنماى بحث

شرح و تفسير

روز اكمال دين و اتمام نعمت

آن روز، چه روزى بوده است؟

راه اوّل تفسير آيه بدون قرائن خارجى

منظور از اكمال دين چيست؟

اعترافى جالب از فخر رازى

راه دوم تفسير آيه در سايه روايات

سخنى عجيب از «آلوسى»

پيامهاى آيه

1 ولايت نااميدكننده دشمنان

2 اتمام دين و اكمال نعمت در سايه ولايت

مباحث تكميلى

1 ولايت، اساسى ترين مسأله اسلام

2 ولايت دو سو دارد!

3 آيه ولايت

دورنماى بحث

شرح و تفسير

نشانههاى ولىّ

راه اوّل تفسير آيه با قطع نظر از احاديث

«ولى» در استعمالات قرآن

منظور از ولىّ در آيه مورد بحث

مصداق «الَّذِينَ آمَنُوا* راكِعُونَ*» كيست؟

راه دوم تفسير آيه با توجّه به احاديث

يادآورى دو نكته

بهانهها و اشكالها!

اشكال اوّل إنّما دلالت بر حصر ندارد!

اشكال دوم إعطاء خاتم فعل كثير است!

اشكال سوم انگشتر بسيار قيمتى بود!

اشكال چهارم اين كار با حضور قلب نمىسازد!

اشكال پنجم چرا تمام ضميرهاى آيه جمع است؟

اشكال ششم ولايت على عليه السلام در حيات پيامبر صلى الله عليه و آله چه معنى دارد؟

اشكال هفتم منظور از زكات چيست؟

نكتهاى بسيار مهم!

پيام آيه ولايت

4 آيه اولى الامر

دورنماى بحث

شرح و تفسير

اولو الامر چه كسانى هستند؟

محدوده اطاعت از اولو الامر

نظرات مختلف پيرامون اولو الامر

تفسير آيه در سايه روايات

اهمّيّت حديث ثقلين

سؤالات و پاسخها

غزوه تبوك

پيامهاى آيه

5 آيه صادقين

دورنماى بحث

آشنائى اجمالى با سوره توبه

شرح و تفسير

صادقين كيانند؟

نظريه دانشمندان اهل سنّت

تفسير آيه صادقين با آيهاى ديگر از قرآن

صادقين در روايات

پيام آيه صادقين

فصل دوم آيات فضائل اهل البيت عليهم السلام

1 آيه تطهير

دورنماى بحث

مقدّمه

شرح و تفسير

آيه تطهير، برهان روشن عصمت!

«أَهْلَ الْبَيْتِ*» كيانند؟«

پاسخ به چند سؤال

2 آيه مودّت

دورنماى بحث

سيرى در آيات قبل

شرح و تفسير

مودّت اهل بيت، پاداش رسالت

«قربى» كيانند؟

تفسير «قربى» از منظر شيعه

نظرات اهل سنّت پيرامون «قربى»

اعترافى ناخواسته!

تفسير مودّت در سخن امام صادق عليه السلام

تفسير آيه مودّت در سايه روايات

چند نكته مهم

پيام آيه مودّت

مراحل و مراتب محبّت

ميثم تمّار، عاشقى خالص

3 آيه مباهله

دورنماى بحث

مقدّمه

1 مباهله آخرين حربه

2 مباهله يعنى چه؟

شرح و تفسير

دعوت به مباهله

آيا مباهله انجام شد؟

«ابنائنا»، «نسائنا» و «انفسنا» كيانند؟

4 آيات سوره دهر

دورنماى بحث

شأن نزول

شرح و تفسير

ويژگيهاى پنجگانه اهل البيت عليهم السلام

1 وفاى به عهد و پيمان

2 ترس از قيامت

3 رسيدگى به نيازمندان

4 اخلاص

5 خوف از خداوند!

آيات پاداش

مقايسه پاداشهاى دنيا و آخرت!

نعمتهاى دوازدهگانه بهشتى!

شراب طهور چيست؟

بهانهجويىها! و پاسخ آن

1 سوره انسان مكّى است!

2 چراغى كه بر خانه واجب است، بر مسجد حرام است!

3 آيات سوره دهر عامّ است، يا خاصّ؟

پيامهاى آيه

1 اهمّيّت كمك به نيازمندان

2 كمّيّت معيار عمل نيست!

5 آيه توبه آدم

3 انعكاس آيات سوره دهر در اشعار شعرا

دورنماى بحث

شرح و تفسير

بازگشت به سوى خدا

درسهايى از داستان حضرت آدم و حوّا!

توسّل حضرت آدم!

«كلمات» چه بوده است؟

آيا توسّل مشروع است؟

اقسام توسّل

تفسير توحيد و جايگاه والاى آن

اقسام توحيد

اشاعره و تفسيرى غلط از توحيد افعالى!

آيا توسّل با توحيد سازگار است؟

توسّل در قرآن

توسّل به بزرگان بعد از مرگشان

توسّل در روايات

پرستش غير خدا جايز نيست

فصل سوم آيات فضائل مخصوص حضرت على عليه السلام

1 آيه ليلة المبيت

دورنماى بحث

شأن نزول

اعترافات دانشمندان اهل سنّت!

شرح و تفسير

معاملهاى بىنظير!

معامله با خداوند

مقايسه اين سه معامله با يكديگر

مقايسهاى ديگر!

ظرافت تعبير در آيه ليلة المبيت

ارتباط آيه ليلة المبيت با آيات قبل

ارتباط آيه ليلة المبيت با ولايت امير المؤمنين عليه السلام

پاسخ برخى ايرادهاى بىاساس!

1 آيه ليلة المبيت مربوط به آمرين به معروف است!

2 آيه مورد بحث در مورد ابو ذر است!

3 اين آيه درباره همه مهاجران و انصار است!

4 على عليه السلام مىدانست زنده مىماند، يا نه؟

5 مخاطب پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم چه كسانى بودهاند؟

مباحث تكميلى

1 اشعار حسّان بن ثابت در توصيف فداكارى على عليه السلام

2 سرانجام على عليه السلام در آن شب پرمخاطره!

3 خداوند به فداكارى على عليه السلام مباهات مىكند!

پيام آيه

همه چيز در مسير رضايت خداوند

2 آيه سقاية الحاج

دورنماى بحث

شأن نزول

نكتهاى مهمّ!

شرح و تفسير

ايمان به خدا، برتر از هر چيز!

ارتباط آيه سقاية الحاج با ولايت

اعترافى از يكى از علماء اهل سنّت!

پيام آيه

پيروى عملى از بزرگان دين

مباحث تكميلى

1 چرا نام على عليه السلام در قرآن نيامده است؟

3 آيه نصرت

2 چرا پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم منافقين را نابود نكرد؟

دورنماى بحث

شرح و تفسير

آمادگى با تمام قوا

مؤمنين كيانند؟

پيام آيه

دفاع از اسلام با تمام توان

4 آيه علم الكتاب

دورنماى بحث

هيچ چيز را بدون دليل نپذيريد!

شرح و تفسير

شاهدان نبوّت

چگونگى شهادت خداوند!

«مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ» كيست؟

چگونگى شاهد بودن على عليه السلام!

مقايسهاى بين آصف بن برخيا و علىّ بن أبي طالب عليه السلام

5 و 6 آيه مؤذّن و آيه اذان

دورنماى بحث

شرح و تفسير آيه 44 اعراف

گفتگوى بهشتيان و جهنّميان

مؤذّن كيست؟

آيا مؤذّن بودن افتخارى محسوب مىشود؟

شرح و تفسير آيه 3 سوره توبه

اختلاف در جزئيّات

شرح و تفسير

هشدارى جدّى به مشركان

آيا اين مأموريّت فضيلت است؟

ارتباط آيه «اذان» و «مؤذّن»

حكمت تغيير مأموريّت ابلاغ آيات سوره برائت

7 آيه محسنين

دورنماى بحث

شرح و تفسير

ظالمترين انسانها!

«آورنده كلام صدق» و «تصديقكننده آن» كيست؟

فخر رازى، تنها مخالف!

8 آيه پيشگامان نخستين

دورنماى بحث

شرح و تفسير

پيشگامان اسلام

نخستين مرد مسلمان

ارزش ايمان قبل از بلوغ!

«اوّل المؤمنين» امتيازى بزرگ!

پيام آيه

شناخت فضايل، مقدّمهاى براى عمل!

9 آيه محبّت

دورنماى بحث

نفوذ در دلها، مهمترين سرمايه رهبران

شرح و تفسير

ارتباط ايمان و عمل صالح با نفوذ در دلها

شأن نزول آيه محبّت

تفسيرهاى ديگرى براى آيه مورد بحث

پيام آيه شريفه

شيعه چراغى پرفروغ

مباحث تكميلى

1 نفوذ در دل همگان

2 گستره عمل صالح

10 آيه سابقون

دورنماى بحث

محتواى سوره واقعه

شرح و تفسير

سابقون كيانند؟

على عليه السلام مصداق أتمّ و أكمل سابقون!

تفسير سابقون از زبان پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم

11 آيه اذُن واعيه

دورنماى بحث

شرح و تفسير

داستان پيامبران

صاحب «أُذُنٌ واعِيَةٌ» كيست؟

تناقض در كلام شيخ روزبهان!

نكتهاى ظريف از فخر رازى

على با حق و حق با على است!

دعاى پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم در حقّ على عليه السلام

على عليه السلام بهترين قاضى!

12 آيه صالح المؤمنين

دورنماى بحث

شأن نزول

شرح و تفسير

ياوران پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم

صالح المؤمنين كيست؟

پيام آيه

13 آيه انذار و هدايت

دورنماى بحث

شرح و تفسير

بازهم بهانهجوئى!

تناسب صدر و ذيل آيه

«منذر» و «هادى» كيست؟

راه اوّل تفسير آيه با قطع نظر از روايات

راه دوم تفسير آيه در سايه روايات

پيامهاى آيه ولايت و انذار

1 تعصّب و لجاجت دو مانع بزرگ!

2 اقتداء هدايت شونده به هادى

14 آيه خير البريّه

دورنماى بحث

شرح و تفسير

بهترين و بدترين مخلوقات!

خير البريّه در روايات

پيامهاى آيه خير البريّه

1 نظام ارزشى اسلام

2 تاريخ پيدايش شيعه

3 شيعه يعنى چه؟

15 آيه حكمت

دورنماى بحث

شرح و تفسير

حكمت، خيرى كثير!

على عليه السلام صاحب حكمت!

گستره علم و دانش حضرت على عليه السلام

1 مرجعيّت علمى امام على عليه السلام

2 امام على عليه السلام دروازه شهر علم پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم

3 امام على عليه السلام و علم تفسير

4 امام على عليه السلام واضع علم نحو

5 امام على عليه السلام و علم كلام

6 امام على عليه السلام و علم فقه

7 امام على عليه السلام و علم حقيقت (علم باطن)

8 امام على عليه السلام و جانشينى پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم

آيات ولايت در قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٦٧ - فصل سوم آيات فضائل مخصوص حضرت على عليه السلام

آيات ولايت در قرآن‌

فصل سوم: آيات فضائل مخصوص حضرت على عليه السلام‌