عنوانهاى «اوّلين خانه»، «مبارك»، «هدايتگر همه»، «نشانه‌هاى روشن»، «مقام ابراهيم» و «امنيت» كافى است كه اهمّيّت و ويژگى «حج» را نمايان سازد. چنين تعابيرى در مورد هيچ يك از عبادات اسلامى به كار نرفته است. اين تعبيرها خود، گوياى مقام والاى حجّ در اسلام است.
انتهاى آيه نيز، هشدارى است به كسانى كه حجّ را ترك مى‌كنند و اينكه تشريع حجّ و امنيّت مكّه به سود مسلمانان حجّ گزار است و با اشاره به بى‌نيازى خدا از همه، خسران ترك مراسم حجّ را متوجّه تاركان آن مى‌كند، چنانكه رسول اكرم صلى الله عليه و آله نيز به آنان چنين وعيد ميدهد:
«مَنْ سَوَّفَ الْحَجَّ حَتَّى يَمُوتَ بَعَثَهُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ يَهُودِيّاً أَوْ نَصْرانِياً» «١» كسى‌كه حجّ رابه تأخير بيندازد تابميرد، خداوند او را روز واپسين، يهودى يامسيحى بر مى‌انگيزد.
اميرمؤمنان على عليه السلام، فلسفه تشريع حجّ را تقويّت دين مقدّس اسلام دانسته، فرموده است:
«فَرَضَ اللَّهُ الْحَجَّ تَقْوِيَةً لِلدّينِ» «٢» اخلاق عبادى(ج‌١) ١٨٩ حج و ولايت ص : ١٨٨ خداوند حجّ را به منظور تقويت دين واجب فرمود.
احياگر حجّ ابراهيمى، حضرت امام خمينى قدس سره پيرامون حجّ فرمود:
«حجّ كانون معارف الهى است، حجّ پيام آور ايجاد و بناى جامعه‌اى‌