شيعه از زمان طلوع تاريخ اسلام، در زندگى سياسى و دينى مسلمانان ظاهر شد، شعار محبّت و دوستى اهل بيت نبوّت (ع) را سرداد و اهداف آنها را هدف و اساس زندگى و عقيده خود قرار داد. از اين رو ايمانى آورد كه هيچ‌گاه شك به آن راه نيافت؛ زيرا اهل‌بيت (ع) نسبت به ديگران به محلّ و مقام پيامبر (ص) نزديك‌تر و شايسته‌تر بودند. سيد عترت طاهره، امام اميرمؤمنين (ع)، وصى رسول، باب مدينه علم و خازن حكمت او بود، امامان پاك (ع) بعد از او، اوصياى رسول خدا (ص)، پيشوايان امت و مبلّغ رسالت او بودند. با اينكه ايشان دوران زيادى را گرفتار حوادث سياسى و اجتماعى بودند، عليه ستمكاران به پاخاستند و تخت مستبدّان را سرنگون كردند و شعار عدالت اجتماعى را فرياد زدند.

ما در ابتدا، درباره تأسيس شيعه و آنچه كه به آن مربوط است، مطالبى را ذكر مى‌كنيم.

آغاز تشيع‌

درباره آغاز تشيع و زمان پيدايش آن، اقوال و آرايى است كه بعضى از آنها به شرح زير هستند:

در زمان رسول خدا (ص): آنچه بر حسب تحقيقات علمى، به دور از عواطف تقليدى و احساسات مذهبى به دست آمده، اين است كه شيعه در زمان رسول خدا (ص) به وجود آمده است و ايشان اوّل كسى هستند كه اين بذر را نشانده، پرورش داده و در تمام مراحل زندگى‌شان مواظب آن بوده‌اند. آنچه اين موضوع را تأييد مى‌كند و دلالت بر آن دارد، رواياتى است كه از رسول خدا (ص) رسيده است. در اين روايات، سمت «تشيع» بر پيروان اميرمؤمنين (ع) اطلاق شده، آنها را تمجيد كرده و به جايگاه آنها در فردوس اعلى بشارت داده شده است. در اينجا بعضى از اين روايات را بيان مى‌كنيم:

رسول خدا (ص) فرمودند:

اى على تو و شيعيانت در كنار حوض بر من وارد مى‌شويد.[١]

اى على! به زودى تو نزد خدا وارد مى‌شوى در حالى كه شيعيان تو راضى و مورد رضايت خدا هستند و دشمنانت معذّب به عذابى سخت خواهند بود.[٢]

على و شيعه او، آنها در روز قيامت رستگارند.[٣]

شيعه على، آنها رستگارند.[٤]

اى على، خدا تو و ذريّه تو و فرزندانت و اهل و شيعه تو و دوستان شيعه تو را آمرزيد. همانا تو داراى قلب بزرگى هستى.[٥]

سيوطى در تفسير قول خداى متعال كه مى‌فرمايد:

آنهايى كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادند، آنها بهترين مردمند.

مى‌گويد: ابن عساكر از جابر بن عبدالله روايت كرده است كه گفت: نزد پيامبر (ص) بوديم؛ پس على (ع) وارد شد. پيامبر (ص) گفت: سوگند به آن كسى كه جانم در دست قدرت اوست، اين على و شيعه او رستگارانند. و اين آيه‌