ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٧٤ - هاليوود و مسئله انرژى هسته اى
جنگ باعث توسعه اقتصاد در ايالات متحده گرديد. قدرت خريد و سطح زندگى به ظاهر بالا رفت. كمبود كالا وجود داشت ولى بيشتر صنايع، فروش خود را غالباً به ميزان ٥٠ درصد يا بيشتر افزايش دادند. با افزايش بىنظير ميزان حضور مردم در سينماها، صنعت سينما هم از رونق زمان جنگ بهرهمند شد.
منتقدان سينمايى در دوران پس از پايان جنگ جهانى دوم در پى يافتن نشانههايى از بلوغ و كمال هنرى و اجتماعى در هاليوود بودند. بعضى از آنها به اين نتيجه رسيدند كه طى سالهاى ١٩٤٦ و ١٩٤٧ توليد فيلمهاى ژورناليستى نيمه مستند و اجتماعى در هاليوود افزايش چشمگيرى يافته بود. واردات غله از كشورهاى اروپايى به ويژه آثار نئورئاليسم ايتاليا تأثيرى بسيار داشت.
استفاده از بازيگران آماتور كه كارشان را به اندازه حرفهاىها خوب ارائه كردند و در لوكيشنهاى واقعى و نه در مكانهاى مصنوعى ساخته شده بودند در سينماى امريكا كه تا آن زمان تابع سيستم استوديويى بود، بسيار تأثير گذاشت. در غالب فيلمهاى داستانى از تمهيدات مستند، مانند فيلمبردارى در لوكيشن (مكان واقعى وقوع داستان) و ارجاعات به گنجينه غنى موضوعات واقعى، استفاده مىشد.
هاليوود در همين دوران يعنى بين سالهاى ١٩٤٥ تا ١٩٤٩ اقدام به توليد مجموعهاى از فيلمهاى مسئلهدار موفقيتآميز از حيث تجارى نمود كه با مسائل حساسى چون تبعيض نژادى و اجتماعى عليه سياهان و يهوديان سروكار داشتند. البته انتظار نبود كه اين گرايشها و سمتگيرىها به حد كمال رسيده و در نهايت قادر به تأثيرگذارى بر فرهنگ سينمايى امريكايى باشند.
در سال ١٩٤٥ نشانههاى فراوانى كه از تغييرات سياسى حكايت مىكردند، مشاهده شده بود. دو سال پيش از اين تاريخ هنگامى كه اتحاديههاى هاليوود براى برگزارى كنگره نويسندگان به منظور كمك به امور جنگى به دانشگاه كاليفرنيا ملحق شدند، تماسهاى آنها از جانب مطبوعات و از جانب يكى از كميتههاى كنگره به عنوان «يك توطئه كمونيستى» مورد حمله قرار گرفت و هنگامى كه چارلى چاپلين در يك سخنرانى در نيويورك خواستار گشايش جبهه دوم در اروپا شد، از طريق هاليوود و در سراسر كشور مورد نكوهش قرار گرفت.
از سال ١٩٤٤ تا آخر دهه ١٩٤٠ بيش از نيمى ازكل محصولات هاليوود مستقيماً با جنگ ارتباط نداشت. با ادامه جنگ در توليد فيلمهاى جنايى كه به نمايش جنايت، سكس و نوشخوارى مىپرداختند، نوعى افزايش پديد آمد. ساخت فيلمهاى مذهبى نيز رو به گسترش بود. در سال ١٩٤٦ هر هفته در امريكا حدود نودميليون بليط سينما فروخته مىشد، به طورى كه هاليوود موفقترين سال خود را سپرى كرد. در سال ١٩٤٧ نيز «كميته فعاليتهاى غيرامريكايى» براى بررسى نفوذ كمونيستها در هاليوود تشكيل شد و فهرست سياهى از افراد مظنون تهيه گرديد. و بالاخره در سال ١٩٤٨ تلويزيون به عنوان يك تهديد جدى براى صنعت سينما رو به گسترش نهاده بود.
هاليوود و مسئله انرژى هستهاى
چنانچه اشاره شد هاليوود در اين سالها به مضامين مسئلهدار و از جهت تجارى موفقيتآميز مىپرداخت. سينماى علمى- تخيلى يكى از گونههاى معروف آن زمان بود كه با صرف هزينه اندك مىتوانست محمل مناسبى براى تبيين مسئله انرژى هستهاى باشد. سوژهاى كه در عصر اتم مطرح بود جنبههاى منفى استفاده از انرژى اتمى يعنى بمب اتم بود. هاليوود از همان آغاز قصد داشت به همه بگويد كه وارد اينگونه آزمايشات نشوند زيرا در نهايت موجب نابودى خود و كره زمين خواهند شد. به اين ترتيب تخريب و نابودى به واسطه انرژى اتمى و بمب اتم در رأس برنامههاى توليدى هاليوود قرار گرفت و از طريق درونمايههاى مناسب با فيلمهاى علمى- تخيلى به تماشاگران ارائه شد. كار به نحوى ارائه مىشد كه تماشاگر از طريق فيلم تهديد بزرگ و خطرناكى را از سوى دانش و دانشمندان احساس كند.
در ميان فيلمهايى كه از سال ١٩٤٥ به بعد در اين مورد توليد شد كمتر فيلمى در خصوص جنبههاى صلحآميز انرژى هستهاى و بمب اتم، ساخته شد. سينماى علمى- تخيلى طبق ديدگاه و نظريه انديشهپردازان سياسى هاليوود كه غالباً يهودى بودند و با برنامهريزىهاى درازمدت مسائل سياسى- اجتماعى را تحتنظر داشتند، عمل مىكرد. در غالب اينگونه فيلمها همواره خطر نابودى ناشى از پرداختن به اين دانش و فناورى مطرح مىشد.
از طرفى ديگر سوژه بمب اتمى و عواقب انسانى آن براى