اشاره: انديشه پربار غيبت و مهدويت در طول تاريخ از دستبرد فكرى و عقيدتى و آسيب بدانديشان در امان نبوده و هر از چند گاهى كسانى با دستاويز قرار دادن اين انديشه به فريب مردم عوام پرداخته‌اند.

سابقه اين عمل حتى به پيش از دوران تولد امام مهدى، عليه‌السلام، مى‌رسد. جريان فطحيه و واقفيه و بسيارى از فرقه‌هاى ديگر كه در طول تاريخ بتدريج از جريان شيعه اماميه (اثنى‌عشرى) جدا گشته، دستاويزى جز رواياتى كه از طريق نبى اكرم، صلّى‌اللّه‌عليه‌وآله، درباره غيبت آخرين امام نقل شده بود، نداشتند.

در سده‌هاى اخير نيز فرقه‌هايى انديشه ناب مهدويت را وسيله‌اى براى رسيدن به اهداف و آمال دنيوى خويش قرار دادند و چند صباحى خلق روزگار را به خود مشغول ساختند.

بدون شك آسيب‌شناسى انديشه مهدويت و پالايش اين انديشه از افكار انحرافى بر غناى هر چه بيشتر آن خواهد افزود و نسل جوان را نيز از درافتادن به برخى از اين انحرافها حفظ خواهد كرد. در سلسله مقالات حاضر تلاش شده كه به گونه‌اى علمى و مستند برخى از انديشه‌هايى كه در دوران معاصر در ارتباط با موضوع مهدويت مطرح شده‌اند مورد نقد و بررسى قرار گيرد. باشد كه مورد توجه اهل نظر قرار گيرد.

٢. بابيه و بهائيه‌

بابيه‌

بنيانگذار فرقه بابيه سيدعلى محمد شيرازى است. از آنجا كه او در ابتداى دعوتش مدعى بابيت امام دوازدهم شيعه بود و خود را طريق ارتباط با امام زمان مى‌دانست، ملقب به باب گرديد و پيروانش بابيه ناميده شدند. سيد على محمد در سال ١٢٣٥ ق. در شيراز به دنيا آمد. در كودكى به مكتب شيخ عابد رفت و خواندن و نوشتن آموخت. شيخ عابد از شاگردان شيخ احمد احسائى (بنيانگذار شيخيه) و شاگردش سيدكاظم رشتى بود و لذا سيد على محمد از همان دوران با شيخيه آشنا شد، به طورى كه چون سيد على محمد در سن حدود نوزده سالگى به كربلا رفت در درس سيد كاظم رشتى حاضر شد. در همين درس بود كه با مسائل عرفانى و تفسير و تأويل آيات و احاديث و مسائل فقهى به روش شيخيه آشنا گرديد. قبل از رفتن به‌