حضرت مهدی(علیه السلام)مسئولیت های امامت را در سن ٥ یا ٦ سالگی به دست گرفتند. آن حضرت در هنگام به دست گرفتن مسئولیت امامت از همه ائمه(علیهم السلام)کم سن و سالتر بودند و احادیث شریف، از پیش، از این مطلب خبر داده بودند[١].

و این مسأله در تاریخ انبیا و رسولان و پیشوایانِ اهل بیت(علیهم السلام)عجیب و بی سابقه نیست. چرا که به حسب نص قرآن کریم بعضی از پیامبران خدا قبل از حضرت مهدی(علیه السلام)این خصوصیت را داشته اند. مانند حضرت عیسی و حضرت یحیی(علیهما السلام)، چنان که دو تن از امامان اهل بیت نیز پیش از آن حضرت این ویژگی را دارا بودند حضرت امام هادی(علیه السلام)که امامت را در سن ٨ سالگی به عهده گرفت و حضرت امام جواد(علیه السلام)که امامت را در سن ٧ یا ٩ سالگی به عهده گرفتند.

حضرت امام جواد(علیه السلام)در دو آزمون کلی شرکت فرمود. اولین امتحان پس از به دست گرفتن مسئولیت مستقیم امامت، در حضور مشایخ مذهب اهل بیت(علیهم السلام)و دانشمندان بزرگ که از اصحاب پدرش حضرت امام رضا(علیه السلام)بودند از آن حضرت به عمل آمد. امتحان دوم در مجلس مأمون و در حضور دانشمندان بزرگ آن روزگار و بزرگترین رهبران عباسی به عمل آمد که همگی با هر وسیله ای سعی در پایین آوردن قدر و منزلت اهل بیت(علیهم السلام)داشتند. حضرت امام جواد از هر دو امتحان فوق با پیروزی درخشان، سربلند بیرون آمد که به همین سبب بزرگان و مشایخ اصحاب پدرش همچنین دانشمندان بزرگ مسلمین به امامت و رهبری علمی آن حضرت و احاطه ای که به علوم شریعت جد بزرگوار خود حضرت محمد(صلی الله علیه وآله وسلم)داشت اعتراف و اذعان نمودند[٢].

[١] به عنوان مثال می توان به حدیث امام باقر(علیه السلام)اشاره نمود که فرمودند: «صاحب امر غیبت از نظر سن کوچکترینِ ما و از نظر شخصیت، گمنامترین ما می باشد...» غیبت نعمانی/ ١٨٤، در همین رابطه می توان به توضیحاتی که شیخ مفید(رحمه الله)در کتاب الفصول المختاره من العیون والمحاسن/ ٢٥٦ داده است) همچنین کتاب بحث حول المهدی تألیف شهید سید محمد باقر صدر(رحمه الله)که بحث مفصلی درباره این پدیده در زندگی ائمه(علیهم السلام)دارد، مراجعه نمود.

[٢] این امتحانات به صورت مفصل در دایرة المعارف بحارالانوار ٥٠ / ٩٩ و سایر کتابها آمده.