اولین آیه مبارک خبر می دهد که قضای حتمی الهی، پاداش التزام به خط ایمان و نیکی - گذشته از پاداش اخروی - پاداشی دنیوی است که همان وراثت زمین و حکومت بر آن باشد; آنجا که همواره در دنیا و آخرت پایان کار را از آن پرهیزگاران دانسته است[١]، آیه دوم بر این نکته تصریح می نماید که آنان که خداوند متعال حتماً آنان را در زمین جانشین قرار خواهد داد، از میان مسلمانان، کسانی هستند که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده اند; کسانی که در زمین مورد استضعاف واقع شده اجازه عبادت آزادانه به آن ها داده نمی شد. آیه مزبور بر این نکته تأیید می نماید که این افراد، به دینی که خداوند متعال برای آنان خواسته است گردن می نهند. چنان که از تدبّر در این دو آیه بر می آید هر دو آیه در باره عصر ظهور مهدوی بحث می کنند[٢].

٣. ایجاد جامعه خالص توحیدی

با استناد به آنچه گذشت روشن می شود که یکی از ویژگی های عصر مهدی موعود - عجّل الله فرجه - این است که زمام امور جامعه بشری کاملا در دست صالحان قرار می گیرد; آنان که در زمین مورد استضعاف قرار گرفته و نمایندگان اسلام ناب هستند و چون خداوند متعال آنان را در زمین دارای قدرت و حکومت می کند نماز به پا می دارند و زکات می پردازند و امر به معروف و نهی از منکر می نمایند; یعنی جامعه ای خالص و توحیدی برپا می کنند که در کمال امنیت فقط خدا در آن پرستیده شود و ترسی از هیچ کافر و منافقی در آن راه نداشته باشد. آنان بدین ترتیب همه شرایطی را که برای تحقِّق حقیقت عبادت خداوند و تکامل انسانی در سایه آن لازم است، فراهم می کنند. در چنین زمانی هیچ حجت و بهانه ای برای کسانی که راه کفر را برگزینند باقی نمی ماند و به تعبیر آیه : فَأُولَئک هُمُ الْفاسِقُونآنانند که نافرمانند.زیرا با وجود فراهم بودن همه شرایط لازم برای رفتن به راه مستقیم، از آن رویگردان شده اند و این یکی دیگر از ویژگی های عصر مهدی منتظر- عجّل الله فرجه - و توجیه کننده اخباری است که از شدت عمل آن حضرت با منحرفان سخن گفته اند.

٤. تحقق هدف مورد نظر از خلقت نوع بشر

خداوند متعال می فرماید:وَ مَا خَلَقْت الجِْنَّ وَ الانس إِلا لِیَعْبُدُون ;و جن و انس را نیافریدم جز برای آن که مرا بپرستند[٣].

این آیه شریف بر انحصار هدف از خلقت انسان در عبادت خداوند متعال دارد[٤]، این همان چیزی است که از نظر فردی و اجتماعی در سایه دولت مهدی موعود - عجّل الله فرجه - به کاملترین شکل محقق خواهد شد و در بخش گذشته نیز به آن اشاره کردیم.

[١] تفسیر المیزان ١٤ / ٣٢٩ ـ ٣٣١.

[٢] مرحوم علامه طباطبائی(رحمه الله)در تفسیر المیزان سایر اقوال را که مفسران در این باب آورده اند مورد موشکافی قرار داده و ثابت کرده است که این نظریات با دلالات آیه ای که نمی توان جز بر دولت مهدوی تفسیرش کرد هماهنگی ندارد.ر.ک المیزان ١٥ / ١٥١ ـ ١٥٧ .

[٣] ذاریات / ٥٦ .

[٤] تفسیر المیزان ١٨ / ٣٨٦ ـ ٣٨٩.